μαξιλαροθήκη 13363
Μαξιλαροθήκη από πανωμάνικα τζάκου
Μαξιλαροθήκη από πανωμάνικα τζάκου
Μαξιλαροθήκη από πανωμάνικα τζάκου
Μαξιλαροθήκη από πανωμάνικα τζάκου
Χρυσοκέντημα
Χρυσοκέντημα
Κέντημα με μετάξια, πάνω τμήμα
Κέντημα με μετάξια, πάνω τμήμα
Κέντημα με μετάξια, πλαϊνό τμήμα
Κέντημα με μετάξια, πλαϊνό τμήμα
Ταυτότητα Αντικειμένου
Αριθμός Ταυτότητας Αντικειμένου (ΑΤΑ)
13363
Όνομα αντικειμένου
μαξιλαροθήκη
Χρόνος κατασκευής
δεύτερο μισό 19ου αι.
Μέρος συνόλου
Όχι
Φυσική Περιγραφή
Περιγραφή
Διακοσμητική μαξιλαροθήκη, κατασκευασμένη από την ένωση δύο κεντημένων πανωμάνικων από κοντό μπούστο, τον τζάκο, που φοριόταν πάνω από το αμάνικο πουκάμισο. Η πίσω όψη της είναι από υπόλευκο βαμβακερό πανί. Κάθε πανωμάνικο, με ύψος 25εκ. και πλάτος 35εκ., συνδυάζει χρυσοκέντημα και κέντημα με μετάξια. Το χρυσοκέντημα, φτιαγμένο με αργυρόνημα τυλιγμένο γύρω από μπρισίμι, μιμείται την βυζαντινή τεχνική των χρυσοκλαβαρικών. Φτιαγμένο από ειδικές κεντήστρες, τις μαΐστρες, δήλωνε ήδη από τα μέσα του 19ου αιώνα πλούτο και κοινωνική θέση. Η επάνω πλευρά των μανικιών, όπως και το πλαϊνό κομμάτι που άγγιζε τη ραφή της ένωσης είναι κεντημένα με σκούρα μετάξια, καφέ και κυπαρισσί, και ένα ανοιχτότερο λαδοπράσινο. Την αυστηρότητα των χρωμάτων επιτείνει η σχηματοποίηση των φυτικών μοτίβων που τα εντάσσει σε διάκοσμο
γραμμικό και γεωμετρικό. Το κεντρικό μοτίβο περιγράφεται από μεγάλο ρόμβο με χρυσοκεντημένη την κάτω του γωνία. Κεντρικό, σχεδόν κυκλικό, λουλούδι περικλείεται σε "δάφνινο" στεφάνι από το κάτω μέρος του οποίου απλώνονται, δεξιά κι αριστερά, δυο συμμετρικά, κομψά γαρύφαλλα. Στα τριγωνικά διάχωρα που σχηματίζονται έξω από τον ρόμβο έχουν χωρέσει αριστερά μεγάλο και μικρό γαρύφαλλο ενώ δεξιά διακρίνεται μικρό γαρύφαλλο και το μισό τμήμα ενός στεφανωμένου λουλουδιού, μικρότερου από το κεντρικό. Οι καρδιές των λουλουδιών έχουν τονιστεί με βυσσινί κλωστή. Η γωνία του ρόμβου, όπως και η μπορντούρα του χρυσοκεντήματος έχουν διπλό ζιγκ-ζαγκ. Στον κεντρικό, κατακόρυφο άξονα του μανικιού έχουν κεντηθεί δυο σχηματοποιημένοι, μικροί "μαστραπάδες". Στο πλάι του ενός μανικιού διακρίνονται τρεις ακόμη "μαστραπάδες", οι δύο από τους οποίους σχηματίζουν ζευγάρι. Στο τελείωμα του ενός μανικιού, χρυσό κορδόνι.
Διάκοσμος & Μοτίβα
Διάκοσμος
σχηματοποιημένος διάκοσμος
Μοτίβα / Θέματα διακόσμου
-
Διάκοσμος
φυτικός διάκοσμος
Μοτίβα / Θέματα διακόσμου
γαρύφαλλα, "μαστραπάς"
Ύψος
0.510
Πλάτος
0.360
Κατασκευή
Κατασκευαστής / Δημιουργός
οι ίδιες οι γυναίκες, μαΐστρες
Χρόνος κατασκευής
δεύτερο μισό 19ου αι.
Σκοπός κατασκευής
Η μαξιλαροθήκη είναι φτιαγμένη από δύο κομμάτια κεντημένου υφάσματος που είχαν κατασκευαστεί ως πανωμάνικα μπούστου, τζάκου, Αττικής.
Τόπος κατασκευής (Χώρα | Γεωγραφικό Διαμέρισμα | Νομός & Ευρύτερη περιοχή)
Ελλάδα | Στερεά Ελλάδα | Αττικής
-
Υλικά
αργυρόνημα
βαμβάκι
κορδόνι χρυσό
μεταξοκλωστή
Τεχνικές
κέντημα μετρητό, σταυροβελονιά μονή
υφαντό
χρυσοκέντημα
Χρήση
Πληθυσμιακή / Πολιτισμική / Εθνοτική ομάδα
Αρβανίτες (;)
Χρήστης
γυναίκα
Κοινωνική ηλικία
νύφη
Περίσταση χρήσης
νυφικό
Σκοπός χρήσης
Τα πανωμάνικα του τζάκου έχουν κοπεί και ενωθεί, αποτελώντας την καλή όψη διακοσμητικής μαξιλαροθήκης.
Χρόνος χρήσης
20ός αι.
Πληθυσμιακή / Πολιτισμική / Εθνοτική ομάδα
Αρβανίτες (;)
Χρήστης
γυναίκα
Κοινωνική ηλικία
παντρεμένη
Περίσταση χρήσης
γιορτινό
Σκοπός χρήσης
Τα πανωμάνικα του τζάκου έχουν κοπεί και ενωθεί, αποτελώντας την καλή όψη διακοσμητικής μαξιλαροθήκης.
Χρόνος χρήσης
20ός αι.
Τόπος χρήσης (Χώρα | Γεωγραφικό Διαμέρισμα | Νομός & Ευρύτερη περιοχή)
Ελλάδα | Στερεά Ελλάδα | Αττικής
-
Απόκτηση
Τρόπος απόκτησης
Άγνωστο
Τεκμηρίωση
Βιβλιογραφικές πηγές έρευνας
Welters, L. 1986, Women’s Traditional Costume in Attica, Greece, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Δέδε-Μιχαήλ, Μ. 1981, Η φορεσιά της Μεσογείτισσας (1900-1930), Αθήνα.
Μαρίνη, Μ. 1989, Η μενιδιάτικη λαϊκή φορεσιά, Αχαρνές.
Χατζημιχάλη, Α. 1948-1954, Ελληνικαί εθνικαί ενδυμασίαι Α΄-Β΄, Αθήνα.
Χατζημιχάλη, Α. 1983, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το καβάδι Β΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Άδεια χρήσης εικόνων

Χρησιμοποιήστε το αρχείο ή την εικόνα προεπισκόπησης σύμφωνα με την άδεια χρήσης:
CC BY-NC-ND 4.0

Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση-Όχι Παράγωγα Έργα