Εκτύπωση

foustani (dress) 7112/10

Object Identity Number7112/10
Classification- Costume
- Garment
- foustani (dress)
- ένδυμα
- ενδυμασία
- φουστάνι
Typologypeasant
Name/Characterizationfoustani (dress)
Local or Other Nameφ’στάνι τσαρπαλωτό
Part of Outfitno
Outfit Id
Authenticityauthentic

Δείτε όλες τις εικόνες »

Dimensions

HeightWidthLengthWeight
1.18 0.47--

Preservation: no

Description

Φ’στάνι τσαρπαλωτό, γυναικείο, αμάνικο, βαμβακερό φουστάνι σκούρου μπλε χρώματος. Υφαίνεται από τις ίδιες τις γυναίκες στον αργαλειό, βάφεται από το μπογιατζή με λουλάκι και επεξεργάζεται με νισεστέ και γυαλί (γυάλωμα). Αποτελείται από ένα φύλλο υφάσματος μπρος – πίσω, τη μάνα, χωρίς ραφή στους ώμους, και από δύο τριγωνικά σε κάθε πλάι, τα λαγκιόλια. Τα τελευταία ενώνονται με τη μάνα με βελονιά γαζί και μεταξύ τους με πατητή βελονιά. Ύστερα γίνονται τα ανοίγματα, τετράγωνο του λαιμού και βαθιά, λοξά των χεριών, καβαδούρες, που τελικά αφήνουν δύο στενές κατακόρυφες λωρίδες υφάσματος ως τιράντες. Στο ύψος του στήθους ανοίγονται δύο κατακόρυφες οπές, οι κορφουλήθρες ή βυζουλήθρες και κάτω από αυτές υπήρχε οριζόντια πιέτα, η πόστα (η ύπαρξη της οποίας μαρτυρείται από το μικρότερο βαθμό αποχρωματισμού του υφάσματος στο σημείο της αναδίπλωσης). Ακολούθως, γίνεται το μπουχάσωμα, ρέλιασμα, των τελειωμάτων με κόκκινο, βαμβακερό, αγοραστό πανί και ύστερα το κέντημα με κύριο χαρακτηριστικό το ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι και ένα ειδικό είδος βελονιάς, την απολυτή. Τέλος, τοποθετούνται τα πανάδια ή μασκαλίδια, πρόσθετα κομμάτια υφάσματος, τσίτια με φυτικό διάκοσμο σε κόκκινο κάμπο. Από άποψη διακόσμησης, το φ’στάνι ανήκει στην κατηγορία των φουστανιών με τρανό κέντο, καθώς ο ποδόγυρος είναι κεντημένος με λευκό βαμβάκι όπως οι τσούκνες. Οι κορφουλήθρες και το άνοιγμα του λαιμού είναι ρελιασμένα με πράσινη και μαύρη μάλλινη κλωστή αντίστοιχα και γαρνιρισμένα με κόκκινο και μαύρο σειρήτι αντίστοιχα. Η διακόσμηση του κόρφου έχει γίνει με επίρραπτη χρυσή τρέσα, τέλι εξού και ο χαρακτηρισμός των φουστανιών ως τελωμένα, με ενυφασμένο διάκοσμο. Δύο κατακόρυφες γραμμές ενώνουν τις καβαδούρες με τις κορφουλήθρες και μία τρίτη, οριζόντια, τις κορφουλήθρες μεταξύ τους. Από τα σημεία τομής ξεκινούν δύο ακόμη γραμμές, διαγώνιες αυτή τη φορά, που καταλήγουν στις γωνίες της λαιμόκοψης, σχηματίζοντας τραπέζιο, η μεγάλη βάση του οποίου είναι κεντημένη με λευκή, τεθλασμένη γραμμή. Την οριζόντια ευθεία πλαισιώνουν επίρραπτες κλωστές, πράσινη και φούξια, οι οποίες διασταυρώνονται σε δύο σημεία. Τεθλασμένη γραμμή από τρέσα που εφάπτεται στην οριζόντια δημιουργεί τρία ανάστροφα τρίγωνα, από τα οποία, το κεντρικό είναι διακοσμημένο με πορτοκαλί μπουχασί και κεντητά πράσινα σταυρουδάκια. Εκατέρωθεν της τεθλασμένης γραμμής κεντητά λευκά σταυρουδάκια. Σημάδια πάνω στο ύφασμα που σχηματίζουν ευθείες συγκλίνουσες στο κέντρο του στήθους, ανάμεσα στις κορφουλήθρες, αποτελούν ένδειξη για δύο ακόμη επίρραπτα τμήματα τρέσας, που, όμως, δε σώζονται πια. Η διακόσμηση της πλάτης γίνεται με επίρραπτη δαντέλα εμπορίου, καμωμένη με κίτρινη βαμβακερή κλωστή. Τρεις ευθείες ορίζουν ορθογώνιο παραλληλόγραμμο με την ευθεία της λαιμόκοψης. Η δαντέλα στην οριζόντια πλευρά έχει ελαφρώς διαφορετικό σχέδιο. Μέσα στο παραλληλόγραμμο δύο τεθλασμένες γραμμές τέμνονται στο κέντρο του. Στον ποδόγυρο από κάτω προς τα πάνω συνατούμε επίρραπτη δαντέλα καμωμένη με το βελονάκι από μπεζ βαμβακερή κλωστή και διακοσμημένη με ανθάκια που σχηματίζουν τρίγωνα, μετά το μπουχάσωμα και ύστερα ζώνη με περδίκες ή πατούδες που έχουν στο κάτω μέρος το νεράκι (μαιανδροειδή γραμμή) και από πάνω το βεργάκο (είδος γαζιού). Ακολουθούν τέσσερα γκατζ’λούδια (γαϊδαράκοι) στην πίσω πλευρά ενώ στη μπροστινή, τέσσερις μικρές γωνίες, οι ακριανές από τις οποίες έχουν άγκιστρο. Στο ίδιο επίπεδο, δέκα σχεδόν παραλληλόγραμμα μοτίβα με χρωματιστές διαγωνίους από μάλλινα νήματα και μουλινέδες. Από πάνω, οχτώ τσαρπαλιάρες, καμωμένες με λευκό, ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι. Στις τιράντες έκαναν οριζόντιες ψαλιδιές γιατί το άνοιγμα αλλιώς ήταν πολύ μικρό για να φορεθεί το ένδυμα. Εδώ υπάρχουν επίπλέον μάλλινα τμήματα υφάσματος, τσόντες, για να αυξηθεί το ύψος του ενδύματος.

Comments

Αρκετά καλοδιατηρημένο.

Material

cotton threadObject decoration
cottonObject
cottonObject decoration
wool yarnObject
calicoObject decoration
brailed gold filletObject decoration
braidObject decoration
wool threadObject decoration
moulinedes (cotton threads)Object decoration

Technique

appliqueObject decoration
counted threadworkstrictObject decoration
dyebluing Object
embellishedObject decoration
embroiderydaring or bouble runningObject
embroiderystitchObject
glazedObject decoration
handwoven fabricObject
Lace sold by the metreObject decoration
lace with little needleObject decoration

Decoration Category & Subject

Decoration CategoryDecoration Topic
geometric decoration
stylized decorationgrouses with water and vergako, tsarpaliares
vegetal decoration

Construction

Constructor: women themselves, boyadgi

Construction Time: 20th century

Construction Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceThraceEvrosKaroti

Usage Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceThraceEvrosKaroti

Usage

UserUser AgeSocial AgeNational GroupUsage PeriodUsage TimeUsage OcassionUsage PurposePossible Time Usage
womanΜάρηδες (;)20th century

Acquisition

Acquisition WayDonnation
CollectorΠαπαντωνίου Ι.
Additional InformationPapantoniou I.
Acquisition Date15/7/1971

Bibliography

Melidou-Kefala, Ν., 2000, "Οι παραδοσιακές ενδυμασίες των Μάρηδων (1910-1970)", Endymatologika, vol. 1: 108-145, Nauplion, Peloponnesian Folklore Foundation.
Melidou-Kefala., 2002, "Παραδοσιακές ενδυμασίες της Θράκης", in the Calendar of the Lyceum Club of Greek Women, Athens.
Papantoniou, Ι. 1978, "Συμβολή στη μελέτη της γυναικείας ελληνικής παραδοσιακής φορεσιάς", Ethnografika, vol. 1: 5-93, Nauplion, Peloponnesian Folklore Foundation.
Papantoniou, Ι. 1996, Ελληνικές τοπικές ενδυμασίες, Nauplion, Peloponnesian Folklore Foundation.
Παπαντωνίου, Ι. 1978, “Συμβολή στη μελέτη της γυναικείας ελληνικής παραδοσιακής φορεσιάς”, Εθνογραφικά 1: 5-92, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Παπαντωνίου, Ι. 1996, Ελληνικές Τοπικές Ενδυμασίες, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.

Publications

There are no Publications related to this item yet

Expositions

There are no Expositions related to this item yet

Record Information

Researcher-
Research Time-
Research Type-
Information PersonΠαπαντωνίου Ι.
RecorderΜαντζουράνη Άννα
Record Time-