Εκτύπωση

sleeveless jacket 12380

Object Identity Number12380
Classification- Costume
- Garment
- sleeveless jacket
Typologycostume with kavadi
Name/Characterizationsleeveless jacket
Local or Other Nameyileki
Part of Outfitno
Outfit Id
Authenticitymanufacturing

Δείτε όλες τις εικόνες »

Dimensions

HeightWidthLengthWeight
0.36 0.51--

Preservation: no

Description

Γυναικείο γιλέκι που φοριέται πάνω από το σαγιά στα χωριά του κύκλου της Καρδίτσας του νομού Τρικάλων. Το επίρραπτο κέντημά του με πολύκλωνες μεταξωτές κλωστές (ουτράδες) που πότε τοποθετούνται ευθύγραμμα (ζέχια) ή άλλοτε σχηματίζουν γαϊτάνι (κοσανίτσα), ταιριάζει χρωματικά με την κεντητή λωρίδα του σαγιά. Στα χωριά της Καρδίτσας επικρατεί το πορτοκαλί, ενώ στα Μεγάλα Καλύβια τα χρώματα που κυριαρχούν είναι σκουρότερα, μαραγκά. Χαρακτηριστικό του γιλέκου είναι το μεγάλο του άνοιγμα στην τραχηλιά και στις μασχάλες και το μικρό του ύψος που σταματά πάνω από τη μέση. Είναι πάντα ρελιασμένο στα στριφώματα με ρούχο (τσόχα). Μέσα από τον ρούχο ράβονται σειρές ζέχια και ανάμεσά τους κεντιούνται τα διάφορα διακοσμητικά μοτίβα. Μονάχα ένα όρθιο, ορθογώνιο κομμάτι στο κέντρο της πλάτης μένει ακέντητο για να φαίνονται οι μύτες, μια λεπτή δαντέλα που έπλεκαν παλιά οι γυναίκες με μαραγκή κλωστή και με το βελονάκι. Το γιλέκι είναι ρελιασμένο με σκούρα βυσσινί τσόχα και ντυμένο με συνθετική φόδρα σε κίτρινο χρώμα και κόκκινο στις πλαϊνές ραφές. Είναι φτιαγμένο από ένα φύλλο στην πλάτη που στρίβει μπροστά κάτω από τη δεξιά μασχάλη και από δύο μπροστινά φύλλα που ξεκινούν πίσω από τον ώμο και απολήγουν σε μακριές, ορθογώνιες μύτες. Στο μέσον περίπου της κάθε μύτης είναι στερεωμένη από μία θηλυκή κόπιτσα. Οι πλαϊνές ραφές είναι ιδιαίτερα κακότεχνες. Το κέντημα είναι φτιαγμένο πρόχειρα και “στα γρήγορα”, γεμίζοντας τις επιφάνειες με ζέχια αντί να ζωγραφίζει καθαρά διακοσμητικά σχέδια. Διακρίνεται σε τρία μέρη: ένα της πλάτης από τους ώμους έως τις πλαϊνές ραφές, κι από ένα, συμμετρικό, στα δυο μπροστινά φύλλα. Το πορτοκαλί χρώμα κυριαρχεί στις μεταξωτές ουτράδες και συμπληρώνεται από πράσινο, μπλε και βυσσινί. Στα μπροστινά φύλλα προβάλλει κυκλικό σχήμα, το φεγγάρι, που περιέχει σταυρό με τριγωνικές κεραίες που διακρίνονται μεταξύ τους και περιβάλλονται από ασπροκόκκινη κοσανίτσα. Το γεγονός ότι το φεγγάρι (ή στρογγυλό) κεντιέται στις καραγκούνικες ποδιές μόνο για τις νέες και τις νύφες και ποτέ για μεγάλες γυναίκες, δημιουργεί την εντύπωση ότι ίσως πρόκειται για “γονιμικό σύμβολο”. Το φεγγάρι πλαισιώνεται από δυο μεγάλες σπείρες, ενώ στο υπόλοιπο κέντημα τα μοτίβα είναι τετραγωνισμένα. Κάτω από το φεγγάρι διακρίνονται κλειδιά, ευκρινέστερα παρ’ ότι ψηλότερά του, ενώ το κέντημα απλουστεύεται στους ώμους σε ζιγκ-ζαγκ (κύκλα). Στο φαρδύ, οριζόντιο τμήμα της πλάτης, χρωματιστά ζέχια σχεδιάζουν δύο διακοσμητικές ταινίες: η χαμηλή εμφανίζει την κλάρα ενώ στην ψηλότερη ίσως βρίσκεται αγνώριστη η σαρακατσάνα. Κλάρα βλέπουμε και κάτω από τη λαιμόκοψη, ενώ τα φεγγάρια περιτριγυρίζονται από κλειδιά. Τα φεγγάρια είναι όμοια με τα μπροστινά, μόνο που είναι λίγο μικρότερα και δεν περιγράφονται εξωτερικά από μπλε κύκλο. Στο εσωτερικό περίγραμμα του ορθογώνιου τμήματος της πλάτης, πάνω σε φόντο σκούρο πετρόλ, προβάλλουν μυτάκια ή ντουγαδάκια. Παραμέσα, λευκό βαμβακερό πανί με μικρά σχέδια στην ύφανση, ένα είδος φραστερά, πλαισιώνεται από πράσινη, συνθετική κορδέλα και στολίζεται με κατακόρυφη, μαύρη δαντελωτή τρέσα.

Material

cottonObject decoration
feltObject
syntheticObject
hooks and eyesObject
hessianObject decoration
bandObject decoration
branchy silk threadsObject decoration

Technique

appliqueObject decoration
applique embroideryterzidiko (gold tailored)Object decoration
industrially woven textileObject

Decoration Category & Subject

Decoration CategoryDecoration Topic
religious motifscross
stylized decorationmoon, small points, leafy scroll, rounds, keys, sarakatsana(?)

Construction

Constructor: tailors

Construction Time: end of 20th century

Construction Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceThessalyTrikalaKarditsa

Usage Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceThessalyKarditsaTrikala

Usage

UserUser AgeSocial AgeNational GroupUsage PeriodUsage TimeUsage OcassionUsage PurposePossible Time Usage
womanKaragounidesend of 20th century

Acquisition

Acquisition Way
Acquisition Date15/4/1989

Bibliography

Hadjimichali, A., 1983, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το καβάδι, vol. 2, Athens, Melissa publications.
Karastamati - Romaiou, Ε., 1980: Η ποδιά της Καραγκούνας, Athens: P.F.F.
Politou, X., 1997, "Οι Καραγκούνηδες της Θεσσαλίας", in the Calendar of the Lyceum Club of Greek Women, Athens.
Tsangalas, Κ. 1993, Η γυναικεία καραγκούνικη ενδυμασία, ιδιαίτερα σε μια θεσσαλική κοινότητα. Κατασκευή και λειτουργία, Athens, Ε.Ο.Μ.Μ.Ε.CH.

Publications

There are no Publications related to this item yet

Expositions

There are no Expositions related to this item yet

Record Information

Researcher-
Research Time-
Research Type-
Information Person-
RecorderΡοβάτσου Αγγελική
Record Time-