Εκτύπωση

sleeveless overcoat 1047/2,στ

Object Identity Number1047/2,στ
Classification- Costume
- Garment
- sleeveless overcoat
Typologycostume with sigouni (sleeveless woollen coat)
Name/Characterizationsleeveless overcoat
Local or Other Nameσαγιάκι
Part of Outfityes
Outfit Id1047
Authenticityauthentic

Δείτε όλες τις εικόνες »

Dimensions

HeightWidthLengthWeight
1.06---

Preservation: no

Description

Λευκός αμάνικος, μακρύς επενδύτης, ανοιχτός μπροστά, βασικό εξάρτημα της πωγωνίσιας φορεσιάς, που φοριέται πάνω από το πουκάμισο (ρουτί) και είναι κοντύτερος απ’ αυτό. Φτιαγμένος από ντόπια μαλλιά, υφασμένος, νεροτριβιασμένος και στολισμένος με άσπρα γαϊτάνια είναι σεγκούνι, ενώ φτιαγμένος από “καλύτερο”, αγοραστό ύφασμα, στολισμένο με μαύρα γαϊτάνια και, ίσως και αγοραστές, κόκκινες φούντες και κουμπιά είναι σαγιάκι. Το σαγιάκι φορούν οι νύφες και οι νιόνυφες, αλλά και όσες παντρεμένες δεν είναι μεγάλες σε ηλικία. Το σεγκούνι φοριέται από τις ανύπαντρες, τις ηλικιωμένες και τις χήρες ή τις πενθούσες, επειδή θεωρείται “σκέτο”, καθώς το άσπρο γαϊτάνι δεν φαίνεται πάνω στο λευκό σαγιάκι. Τόσο το σεγκούνι όσο και το σαγιάκι έχουν το ίδιο κόψιμο, και τα δυο στολίζονται μπροστά με επίρραπτη, αγοραστή τσόχα (ρούχο) σε σκούρα χρώματα. Το σαγιάκι είναι φτιαγμένο από ένα ίσιο, πίσω φύλλο, τη “μάνα”, πλάτους 22εκ., που αφού σχηματίσει τον ελαφρά τριγωνικό ώμο και το μεγαλύτερο τμήμα του ανοίγματος του χεριού, κατεβαίνει με το μισό περίπου πλάτος του στην κάθε μπροστινή πλευρά. Οι τσακίσεις του υφάσματος στην πλάτη, κάτω από τους ώμους και μικρά ίχνη μαύρης κλωστής δηλώνουν ότι το σαγιάκι είχε κοντύνει. Η μπροστινή προέκταση της “μάνας”, στην εξωτερική της πλευρά, ενώνεται με λοξό, μπροστινό φύλλο που ξεκινά κάτω από το γιακά και έχει συρραμμένο στη βάση του στενό και ψηλό τριγωνικό κομμάτι. Εσωτερικά, το στενόμακρο τριγωνικό κομμάτι υφάσματος που συμπληρώνει το κάτω άνοιγμα του χεριού φθάνοντας ως την άκρη της μασχάλης, απ’ όπου αρχίζει να συνδέεται με τη “μάνα”, με θηλιές από σκούρο, καστανόμαυρο κορδόνι. Η μύτη του ανοίγματος μένει ανοιχτή, ως το σημείο όπου αρχίζει το ψηλό λαγκιόλι. Η μύτη του λαγκιολιού, σε μήκος 12εκ., εξέχει, έχοντας “τσιμπηθεί” με άσπρες βελονιές, δημιουργώντας δυο δίπλες, τις κάχες. Κατεβαίνοντας από την κεντητή ένωση, το κορδόνι τονίζει το “νεύρο” ανάμεσα στις κάχες, σκεπασμένο από επτά κόκκινες φούντες, στολίζει τις πλαϊνές τους πλευρές με μικρές θηλιές. Διπλό κορδόνι σημαδεύει την πλαϊνή ραφή του κομματιού που φτιάχνει την ένωση εκτός από το τελευταίο τμήμα της που στολίζεται με λευκό ψαροκόκαλο. Η ίδια μεταξωτή κλωστή περιβάλλει με γαζί όλες τις άλλες ραφές. Τις κάχες περιβάλλει τριπλό, λεπτεπίλεπτο γαζί, κόκκινο-μαύρο-κόκκινο, που ανεβαίνει στο πλάι ως τη μασχάλη, ενώ στην πλάτη φθάνει στους ώμους. Μέρος απ’ το τριπλό κορδόνι που στόλιζε το πίσω άνοιγμα των χεριών έχει χαθεί, σώζεται όμως το παράλληλό του μονό κορδόνι που, ξεκινώντας από τους ώμους για να συνοδεύσει το τριπλό γαζί, πλάι στην άκρη της κεντητής ένωσης περιελίσσεται σχηματίζοντας σπείρα. Κόκκινες και καστανόμαυρές βελονιές σχηματίζουν από ένα ακτινωτό ημικύκλιο προς την πλευρά της μέσης, πάνω απ’ το οποίο ψηλόλιγνο και κομψό φυτικό μοτίβο. Ανάλογο μοτίβο, σε ελαφρά ατημέλητη εκτέλεση, κατεβαίνει κάτω από το κέντρο του γιακά. Εκτός απ’ τα πολύχρωμα γαζιά προσδίδουν ανάλαφρο τόνο στο βαρύ ρούχο, σημαντικό ρόλο παίζουν και μικρές, κόκκινες διακοσμητικές βελονιές που σχηματίζουν είτε μικρότατα τρίγωνα, είτε “Τ”. Τέτοιες βελονιές στολίζουν το σαγιάκι πίσω, κάτω από το γιακά, στο μέσον περίπου του ανοίγματος των χεριών και τις κάχες από τις σπείρες ως το τελείωμά τους. Σε μαύρο χρώμα στολίζουν την οριζόντια πλευρά στις γωνίες του μπροστινού ανοίγματος και των λαγκιολιών, όπου η κάθετη πλευρά σημειώνεται με λεπτό, μαύρο γαζί. Το κατακόρυφο άνοιγμα, (ύψους 14εκ.) στη μέση περίπου της βάσης των λαγκιολιών, στολίζεται, όπως και όλα τα ανοίγματα του σαγιακιού, με μαύρα κορδόνια που σχημάτιζαν θηλιές, τώρα κατεστραμμένες, στη μύτη του, πάνω απ’ την οποία έχει γίνει μικρό “τσίμπημα” με μαύρη κλωστή. Μπροστά, σκούρο καφέ ρούχο ντύνει τον μικρό, όρθιο γιακά και το στήθος ως κάτω από τη μέση, πλαισιωμένο από κορδόνια. Συρραμμένο στη μιαν ορθή γωνία, απειροελάχιστο τριγωνικό κομμάτι τσόχας, επιτρέπει στο κορδόνι να λοξέψει και να σχηματίσει μικρή θηλιά. Η γωνία και το οριζόντιο τελείωμα της τσόχας, υπογραμμίζονται με την κόκκινη διακοσμητική βελονιά, και την ίδια χαρίεσσα διάθεση. Κάτω από τη λαιμόκοψη, στη δεξιά άκρη του ρούχου, στερεωμένα με λευκή κλωστή σε μεταλλική αλυσίδα, κρέμεται μια ζυγή κουμπιά, δώδεκα αμυγδαλόσχημα μεταλλικά κοσμήματα σε χρώμα μπρούντζου, με ραμφοειδή απόληξη πάνω στην οποία είναι χαραγμένα μικρά, στρογγυλά ματάκια. Για να μη χαλάσει η φόρμα του επενδύτη, οι γυναίκες όχι μόνο δεν κάθονταν επάνω του αλλά συχνά εφάρμοζαν το στράκωμα: “δρόσιζαν” τα ρούχα, τα δίπλωναν και τα έβαζαν κάτω από το στρώμα για να διατηρούνται οι τσακίσεις.

Comments

Κάτω δεξιά, στρογγυλή κηλίδα και φθορά στο σαγιάκι.

Material

silk cordObject decoration
wool yarnObject
silk threadObject decoration
feltObject decoration
metal amalgamObject decoration

Technique

appliqueObject decoration
chyti (with embroideries in open or drawn threadwork)Object decoration
embroidered bandObject decoration
embroideryherring bone stitchObject decoration
embroiderystitchObject decoration
embroiderystraightObject decoration
handwoven fabricwater-rolledObject
industrially woven textileObject decoration

Decoration Category & Subject

Decoration CategoryDecoration Topic
geometric decoration
stylized vegetal decorationflower, leaves

Construction

Constructor: tailors

Construction Time: beginning of 20th century

Construction Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceEpirusIoanninaPogoni

Usage Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceEpirusIoanninaPogoni

Usage

UserUser AgeSocial AgeNational GroupUsage PeriodUsage TimeUsage OcassionUsage PurposePossible Time Usage
womanyoung womanbridebeginning of 20th century
womanyoung womanmarried womanbeginning of 20th century

Acquisition

Acquisition Way

Bibliography

Antzaka-Vei, Ε. 1966, "Η τοπική ενδυμασία του Πωγωνίου", Ethnografika, vol. 10: 19-90, Nauplion, Peloponnesian Folklore Foundation.
Hadjimichali, A., 1978,Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το σιγκούνι, vol. 1, (Giannara-Ioannou, T. ed., Athens, Melissa publications.
Papantoniou, Ι. 1996, Ελληνικές τοπικές ενδυμασίες, Nauplion, Peloponnesian Folklore Foundation.
Vakalis, Th., Τα Άνω Ραβένια και τα Δυτικότερα Ζαγοροχώρια, Ιστορία, Πολιτισμός, Θεσμοί, Λαογραφία, Militos publications, no date recorded.

Publications

There are no Publications related to this item yet

Expositions

Museum of the History of the Greek Costume, [Pogoni-Gynaikeia Endymasia. Shmadia allagon-shmeia statherothtas], March 2006 - June 2007.

Record Information

Researcher-
Research Time-
Research Type-
Information Person-
RecorderΡοβάτσου Αγγελική
Record Time-