Εκτύπωση

sleeveless overcoat 895/5,δ

Object Identity Number895/5,δ
Classification- Costume
- Garment
- sleeveless overcoat
Typologypeasant
Name/Characterizationsleeveless overcoat
Local or Other Namesigouni or sigouna
Part of Outfityes
Outfit Id895
Authenticityauthentic

Δείτε όλες τις εικόνες »

Dimensions

HeightWidthLengthWeight
0.74 0.54--

Preservation: no

Description

Σιγκούνι από την Αττική. Θεωρείται ο αρχαϊκότερος τύπος ανάμεσα στα σιγκούνια που συναντάμε στις ελληνικές φορεσιές. Πριν αντικατασταθεί από τη γρίζα, χρυσοκεντημένο, φοριόταν στο γάμο. Φτιάχνεται από λευκό σαγιάκι της ντριστέλας, το μάλλινο ύφασμα που οι γυναίκες έχουν επεξεργαστεί στην νεροτριβή ώστε να γίνει χοντρό και πηχτό. Κόβεται και ράβεται από τους ραφτάδες και κεντιέται από ειδικές τεχνίτρες, τις μαϊστρες, με σκούρες μάλλινες κλωστές (πράσινες, μπλε και μαύρες) και πυκνά διακοσμητικά θέματα. Είναι ολοκέντητο με εξαίρεση την πλάτη και μικρά τμήματα των μπροστινών φύλλων. Το σιγκούνι, με κατακόρυφο άνοιγμα μπροστά από πάνω ως κάτω, είναι φτιαγμένο από δύο μπροστινά φύλλα, ένα δεξιά και ένα αριστερά, που ενώνονται με τα δύο φύλλα της πλάτης ως τη μέση. Από τη μέση και κάτω παρεμβάλλεται λόξα που κάνει το ρούχο μεσάτο και κομψό. Στα μπροστινά φύλλα έχει προστεθεί, ως μπορντούρα του ανοίγματος, κατακόρυφη κεντημένη λωρίδα πανιού, που φθάνει στα 3εκ. ψηλότερα από το τελείωμα του σιγκουνιού, αφήνοντας άνοιγμα περίπου 8εκ. Στη μύτη του ανοίγματος, κόκκινος κύκλος από τσόχα περιγράφεται με το γαϊτάνι του τελειώματος, ενώ πάνω του η περιφέρεια τονίζεται με κοραλί και λευκό νήμα. Στο κέντρο του κύκλου, μικρός, κλώστινος κόμπος. Η λαιμόκοψη έχει ντυθεί με στενή βελούδινη ταινία που φαρδαίνει πλαισιώνοντας το μπροστινό άνοιγμα σε μήκος 17εκ. Περιβάλλεται από χρυσό γαϊτάνι και έχει ντυθεί εσωτερικά με ανοιχτόχρωμη κόκκινη κορδέλα. Το πλάτος της καταλαμβάνει χρυσή τρέσα που προχωρεί και στην αρχή της λαιμόκοψης. Τα χρώματα του κεντήματος δεν είναι αυστηρά καθώς το μαύρο έχει περιοριστεί στο ελάχιστο, το μπλε δεν είναι στην πιο σκούρα του απόχρωση και το πράσινο, που επικρατεί, είναι αρκετά ζωηρό. Το κέντημα, που περιβάλλει όλα τα ανοίγματα του σιγκουνιού, διατάσσεται γεωμετρικά με κατακόρυφες ή λοξές ταινίες που παρακολουθούν το κόψιμο του ρούχου. Οι ταινίες σταματούν στο φαρδύ κέντημα της βάσης με τις οδοντωτές του απολήξεις (που παραπέμπουν στα δοντάκια του πουκάμισου). Λεπτότερες ταινίες, χωρίς να βρίσκονται ακριβώς στην προέκτασή τους, εισχωρούν στην μπορντούρα σχηματίζοντας διάχωρα, από ένα στα μπροστινά φύλλα και τις λόξες και ένα μεγαλύτερο στα ενωμένα φύλλα της πλάτης. Στο διακοσμητικό μοτίβο του μπροστινού φύλλου, δύο τρίγωνα το ένα πάνω στο άλλο με “μαστραπά” στο εσωτερικό τους, στηρίζονται σε ορθογώνια με οδοντωτές απολήξεις και στις τέσσερις πλευρές, διακοσμημένο κι αυτό με “μαστραπά”. Στο κέντρο του, κόκκινος κύκλος από τσόχα με λευκό σταυρό στο μέσον, εγγεγραμμένο σε εσωτερική περιφέρεια σχεδιασμένη με ροδί κλωστή. Τα τρίγωνα αυτά (τα μεσσάρια) καθορίζαν και την αξία του σιγκουνιού: όσο περισσότερα, τόσο ακριβότερο. Τα σιγκούνια κατατάσσονταν σε σιγκούνια με ένα ως πέντε μεσσάρια. Το σχέδιο αυτό με τα τρίγωνα το ένα πάνω στο άλλο, λεγόταν και “κυπαρίσσι”. Δύο τρίγωνα, το ένα πάνω στο άλλο, φτιάχνουν και το πλαϊνό κέντημα πάνω στη λόξα με το μικρότερο να είναι ψηλά. Από τις άκρες της βάσης του κρέμονται δυο στενότατες, κεντημένες λωρίδες που φτάνουν ως τα “δοντάκια” της βάσης. Στα διάχωρα της μεγάλης μπορντούρας έχει τοποθετηθεί από ένας “μαστραπάς”. Η διακοσμητική σύλληψη είναι η ίδια και οι διαφορές καθορίζονται από τον χώρο. Μόνον ο κεντρικός, μεγάλος “μαστραπάς” είναι και ανθισμένος με δυο συμμετρικά λουλούδια. Τις εντυπώσεις κλέβουν οι ελικοειδείς βλαστοί με τα μεγάλα, ακτινωτά φύλλα που θυμίζουν αρχαίες φτερούγες. Δεξιά κι αριστερά από κάθε “μαστραπά”, δυο συμμετρικά σχήματα ίσως είναι αντεστραμμένες γυναικείες φιγούρες. Στο μπροστινό δεξιό φύλλο, οι “φιγούρες” έχουν σώμα “μαστραπά”. Λοξά κλαδιά με γραμμικά φύλλα και ελικοειδείς βλαστοί, που συχνά συνδυάζονται σε καρδιόσχημο μοτίβο, είναι τα αγαπημένα θέματα στις κατακόρυφες ταινίες. Μαζί τους κι ένα αλυσοειδές μοτίβο που στο μπροστινό, αριστερό φύλλο καταλήγει σε ορθή, “γυναικεία μορφή”. Στη μπορντούρα του μπροστινού ανοίγματος, εναλλάσσονται ελικοειδείς βλαστοί και πάλι με τα ακτινωτά τους φύλλα που συνδυάζονται σχηματίζοντας πότε “μαστραπά”, πότε διπλό “v” το ένα πάνω στο άλλο και πότε “S”. Ολόγυρα στα τελειώματα, το σιγκούνι κλείνει με διακοσμητικό γαϊτάνι στα ίδια χρώματα, το σιράδι.

Comments

Κάποια σημεία έχουν μείνει ακέντητα ή σε κάποια το κέντημα έχει φθαρεί.

Material

gold cordonObject decoration
wool yarnObject
silk threadObject decoration
feltObject decoration
brailed gold filletObject decoration
ribbon of heavy silk fabricObject
velvetObject
wool threadObject decoration

Technique

embroiderychainObject decoration
embroideryriza (stem stitch)Object decoration
handwoven fabricObject

Decoration Category & Subject

Decoration CategoryDecoration Topic
religious motifscross
stylized decoration"mastrapas (pitcher)", woman (?), scrolls

Construction

Constructor: tailors, maistres

Construction Time: first half of 20th century

Construction Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceCentral GreeceAttica-

Usage Location

CountryGeographic AreaPerfectureRegion
GreeceCentral GreeceAttica-

Usage

UserUser AgeSocial AgeNational GroupUsage PeriodUsage TimeUsage OcassionUsage PurposePossible Time Usage
womanmarried womanΑρβανίτεςfirst half of 20th centuryfestive

Acquisition

Acquisition Way

Bibliography

Dede-Michail, Μ. 1981, Η φορεσιά της Μεσογείτισσας (1900-1930), Athens.
Hadjimichali, A., 1978,Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το σιγκούνι, vol. 1, (Giannara-Ioannou, T. ed., Athens, Melissa publications.
Koulocheri, M. 2004, Σπάτων Ένδυσις, Athens, Lyceum Club of Greek Women, Spata branch.
Marini, Μ. 1989, Η μενιδιάτικη λαϊκή φορεσιά, Acharnai.
Welters, L. 1986, Women’s Traditional Costume in Attica, Greece, Nauplion, Peloponnesian Folklore Foundation.
Zora, P. 1981, Κεντήματα και κοσμήματα της ελληνικής φορεσιάς, Athens, Ministry of Culture - Museum of Folk Greek Art.

Publications

There are no Publications related to this item yet

Expositions

There are no Expositions related to this item yet

Record Information

Researcher-
Research Time-
Research Type-
Information Person-
RecorderΡοβάτσου Αγγελική
Record Time-