Εκτύπωση

αμάνικος επενδύτης 1129/7

Αριθμός ταύτισης συνόλου1129/7
Ταξινόμηση- ενδυμασία
- ένδυμα
- αμάνικος επενδύτης
Τυπολογίαχωρικό
Όνομα/Χαρακτηρισμόςαμάνικος επενδύτης
Τοπικό ή άλλο όνομασιγκούνι ή σιγκούνα
Μέρος ΣυνόλουΟΧΙ
Αυθεντικότητααυθεντικό

Δείτε όλες τις εικόνες »

Διαστάσεις

ΎψοςΠλάτοςΜηκοςΒάρος
0,76 0,64--

Συντήρηση: ΟΧΙ

Περιγραφή

Σιγκούνι από την Αττική. Θεωρείται ο αρχαϊκότερος τύπος ανάμεσα στα σιγκούνια που συναντάμε στις ελληνικές φορεσιές. Πριν αντικατασταθεί από τη γρίζα, χρυσοκεντημένο, φοριόταν στο γάμο. Φτιάχνεται από λευκό σαγιάκι της ντριστέλας, το μάλλινο ύφασμα που οι γυναίκες έχουν επεξεργαστεί στην νεροτριβή ώστε να γίνει χοντρό και πηχτό. Κόβεται και ράβεται από τους ραφτάδες και κεντιέται από ειδικές τεχνίτρες, τις μαϊστρες, με σκούρες μάλλινες κλωστές (πράσινες, μπλε και μαύρες) και πυκνά διακοσμητικά θέματα. Το σιγκούνι, με κατακόρυφο άνοιγμα μπροστά από πάνω ως κάτω, είναι φτιαγμένο από δύο μπροστινά φύλλα, ένα δεξιά και ένα αριστερά, που ενώνονται με τα δύο φύλλα της πλάτης ως τη μέση. Από τη μέση και κάτω παρεμβάλλεται λόξα που κάνει το ρούχο μεσάτο και κομψό. Στα μπροστινά φύλλα έχει προστεθεί, ως μπορντούρα του ανοίγματος, κατακόρυφη λωρίδα πανιού που φθάνει στα 4εκ. ψηλότερα από το τελείωμα του σιγκουνιού, αφήνοντας μικρό τριγωνικό άνοιγμα. Η λαιμόκοψη πλαισιώνεται από στενή λωρίδα βυσσινή βελούδου που φαρδαίνει μπροστά καθώς κατεβαίνει πλαισιώνοντας το άνοιγμα ως 22εκ. χαμηλότερα από τη ραφή των ώμων. Το βελούδο που περιγράφεται από χρυσό γαϊτάνι στην εξωτερική του πλευρά, είναι στολισμένο μπροστά με χρυσή τρέσα. Είναι φοδραρισμένο με κόκκινο σατέν στη λαιμόκοψη και με βαμβακερό πανί μπροστά, κόκκινο με μικρό κοραλί τριγωνάκι. Το κέντημα με τα αυστηρά χρώματα αφήνει ακάλυπτο αρκετό από το πανί του σιγκουνιού. Με γεωμετρική διάθεση, διατάσσεται σε οριζόντιες, κατακόρυφες και λοξές ταινίες που δεν αγνοούν το κόψιμο του ρούχου. Η κατακόρυφη ταινία της πλάτης που ξεκινά από τη ραφή του ώμου συναντιέται κάτω από το άνοιγμα του μανικιού με άλλη κατακόρυφη ταινία, περιβάλλοντας μαζί τη ραφή του μπροστινού με το πίσω φύλλο. Στο σημείο όπου αρχίζει η λόξα, οι ταινίες συστρέφονται μαζί σε καμπύλο σχήμα με διπλούς έλικες στο κέντρο του προτού ξαναχωρίσουν ακολουθώντας τις ραφές της λόξας. Θα διεισδύσουν στην μπορντούρα του σιγκουνιού διακόπτοντας την οδοντωτή της απόληξη που παραπέμπει στα δοντάκια του πουκάμισου, και θα σταματήσουν πριν από την τελευταία ζώνη της. Διακόπτουν έτσι και τη ροή της κεντρικής ταινίας της μπορντούρας στην οποία παρατάσσονται εναλλάξ πράσινες και μπλε σχηματοποιημένες γυναικείες φιγούρες, τα κουκλάκια ή κρούσκεζε. Το ίδιο μοτίβο πιθανόν γεμίζει και τα δοντάκια της μπορντούρας. Στην στενή ζώνη κάτω από τα δοντάκια τρέχει μαίανδρος. Μαίανδροι και σπείρες ζωγραφίζουν και όλες τις άλλες κεντημένες ταινίες εκτός από την τελευταία στη βάση του σιγκουνιού που φαίνεται να γεμίζει με επαναλαμβανόμενο γερτό κλαδί με τρία ανθάκια. Στο μπροστινό φύλλο, και με το ανώτατο όριο που θέτει οριζόντια κεντητή ταινία με γραμμικά μοτίβα, υψώνεται κατακόρυφη σειρά από τρίγωνα το ένα πάνω στο άλλο, επτά τον αριθμό. Μέσα στο καθένα, κουκλάκι. Κάτω απ’ αυτή την στήλη δεσπόζει μεγάλο στρογγυλό λουλούδι με μικρά τριγωνικά πέταλα. Τα τρίγωνα αυτά (τα μεσσάρια) καθορίζαν και την αξία του σιγκουνιού: όσο περισσότερα, τόσο ακριβότερο. Τα σιγκούνια κατατάσσονταν σε σιγκούνια με ένα ως πέντε μεσσάρια. Το σχέδιο αυτό με τα τρίγωνα το ένα πάνω στο άλλο, λεγόταν και “κυπαρίσσι”. Στο πλαϊνό πανί της λόξας έχουν κεντηθεί τρία τρίγωνα, το ένα πάνω στο άλλο και από το μεγαλύτερο προς το μικρότερο, με ένα κουκλάκι το καθένα. Από τα δύο άκρα της βάσης του μεσαίου τριγώνου κρέμεται αλυσίδα από μικρά τριγωνάκια, δίνοντας βυζαντινή χροιά στο κέντημα. Στα τελειώματα το σιγκούνι κλείνει με διακοσμητικό γαϊτάνι στα ίδια χρώματα, το σιράδι.

Παρατηρήσεις

Κεφαλαία γράμματα με στυλό στο εσωτερικό της πλάτης.

ΥΛΗ

βαμβάκιΑντικείμενο
γαϊτάνι χρυσόΔιάκοσμος αντικειμένου
μαλλίΑντικείμενο
τρέσα χρυσήΔιάκοσμος αντικειμένου
βελούδοΑντικείμενο
μάλλινη κλωστήΔιάκοσμος αντικειμένου

Τεχνική

κέντημααλυσίδαΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημαρίζαΔιάκοσμος αντικειμένου
υφαντόΑντικείμενο

ΔΙΑΚΟΣΜΟΣ

Κατηγορία Θέματος ΔιακόσμουΘέμα Διακόσμου
σχηματοποιημένος διάκοσμοςγυναίκες, κυπαρίσσι, λουλούδι

Κατασκευή

Κατασκευαστής: ραφτάδες, μαΐστρες

Χρόνος κατασκευής: αρχές 20ού αι.

Τοποθεσία κατασκευής

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΣτερεά ΕλλάδαΑττικής-

Τοποθεσία Χρήσης

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΣτερεά ΕλλάδαΑττικής-

Χρήση

ΧρήστηςΗλικίαΚοινωνική ΗλικίαΕθνοτική ΟμάδαΠερίοδος ΧρήσηςΧρόνος ΧρήσηςΠερίσταση ΧρήσηςΣκοπός χρήσηςΠιθανή χρονολογία χρήσης
γυναίκαπαντρεμένηΑρβανίτεςαρχές 20ού αι.γιορτινό

Απόκτηση

Τρόπος Απόκτησης

Βιβλιογραφία

Welters, L. 1986, Women’s Traditional Costume in Attica, Greece, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Δέδε-Μιχαήλ, Μ. 1981, Η φορεσιά της Μεσογείτισσας (1900-1930), Αθήνα.
Ζώρα, Π. 1981, Κεντήματα και κοσμήματα της ελληνικής φορεσιάς, Αθήνα, ΥΠ.ΠΟ - Μ.Ε.Λ.Τ.
Μαρίνη, Μ. 1989, Η μενιδιάτικη λαϊκή φορεσιά, Αχαρνές.
Χατζημιχάλη, Α. 1978, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το σιγκούνι Α΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Δημοσιεύσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές δημοσιεύσεις για αυτό το αντικείμενο

Εκθέσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές εκθέσεις για αυτό το αντικείμενο

Πληροφορίες Τεκμηρίωσης

Ερευνητής-
Χρόνος έρευνας-
Είδος Έρευνας-
Πληροφορητής-
ΤεκμηριωτήςΡοβάτσου Αγγελική
Χρόνος Τεκμηρίωσης7/6/2007