Εκτύπωση

φουστάνι 5880/23

Αριθμός ταύτισης συνόλου5880/23
Ταξινόμηση- ενδυμασία
- ένδυμα
- φουστάνι
Τυπολογίαχωρικό
Όνομα/Χαρακτηρισμόςφουστάνι
Τοπικό ή άλλο όνοματσούκνα περιστερένια ή γκαγκωτή
Μέρος ΣυνόλουΟΧΙ
Αυθεντικότητααυθεντικό

Δείτε όλες τις εικόνες »

Διαστάσεις

ΎψοςΠλάτοςΜηκοςΒάρος
1,04 0,46--

Συντήρηση: ΟΧΙ

Περιγραφή

Τσούκνα περιστερένια, γκαγκωτή ή γκογκωτή, γυναικείο, αμάνικο, μάλλινο φουστάνι σκούρου μπλε χρώματος. Υφαίνεται από τις ίδιες τις γυναίκες στον αργαλειό και βάφεται από τις ίδιες με μπλουστούρι (λάπατο), λουλάκι και καράμπογια. Αποτελείται από ένα φύλλο υφάσματος μπρος – πίσω, τη μάνα, χωρίς ραφή στους ώμους, και από δύο τριγωνικά σε κάθε πλάι, τα λαγκιόλια. Τα τελευταία ενώνονται με τη μάνα με βελονιά γαζί και μεταξύ τους με πατητή βελονιά. Ύστερα γίνονται τα ανοίγματα, τετράγωνο του λαιμού και βαθιά, λοξά των χεριών, καβαδούρες, που τελικά αφήνουν δύο στενές κατακόρυφες λωρίδες υφάσματος ως τιράντες. Στο ύψος του στήθους ανοίγονται δύο κατακόρυφες οπές, οι κορφουλήθρες ή βυζουλήθρες, και κάτω από αυτές υπήρχε οριζόντια πιέτα, η πόστα (η ύπαρξη της οποίας μαρτυρείται από το μικρότερο βαθμό αποχρωματισμού του υφάσματος στο σημείο της αναδίπλωσης). Ακολούθως, γίνεται το μπουχάσωμα, ρέλιασμα, των τελειωμάτων με κόκκινο, βαμβακερό, αγοραστό πανί και ύστερα το κέντημα με κύριο χαρακτηριστικό το ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι και ένα ειδικό είδος βελονιάς, την απολυτή. Τέλος, συνήθως τοποθετούνται τα πανάδια ή μασκαλίδια, πρόσθετα κομμάτια υφάσματος, τα οποία εδώ απουσιάζουν. Οι κορφουλήθρες και το άνοιγμα του λαιμού είναι ρελιασμένα με μπλε μάλλινη κλωστή. Επιπλέον, οι κορφουλήθρες είναι γαρνιρισμένες με ροζ και πράσινο (αποχρωματισμένο έως λευκού) σειρήτι. Η διακόσμηση του κόρφου έχει γίνει με χρωματιστά μάλλινα νήματα και μουλινέδες αλλά και λευκό, ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι. Δύο κατακόρυφες ταινίες μπλε με λευκό πλαίσιο ενώνουν τις καβαδούρες με τις κορφουλήθρες. Ανάμεσά τους, κάτω από το άνοιγμα του λαιμού, δύο λευκά τρίγωνα διακοσμημένα με φυτικά και σχηματοποιημένα μικρά μοτίβα και από κάτω ένα μεγαλύτερο, ανάστροφο, όπου εγγράφονται μικρότερα διαδοχικά τρίγωνα με κοινή βάση. Οι πλευρές του μεγαλύτερου τριγώνου καταλήγουν σε διπλό άγκιστρο. Τρεις ρόμβοι, δύο ροζ εκατέρωθεν του τριγώνου και ένας πορτοκαλί κάτω από αυτό συμπληρώνουν το κέντημα. Από κάτω, ανάμεσα στις κορφουλήθρες, υπήρχε επιγραφή τα σύμβολα της οποίας είναι πλέον δυσανάγνωστα. Η διακόσμηση της πλάτης έχει τα ίδια στοιχεία. Τρεις ταινίες ορίζουν ορθογώνιο παραλληλόγραμμο με την ευθεία της λαιμόκοψης. Οι κατακόρυφες στο κέντρο έχουν μπλε κέντημα. Τεθλασμένη λευκή γραμμή στο εσωτερικό του παραλληλόγράμμου, εφάπτεται στις αρχικές σχηματίζοντας δέκα τρίγωνα. Κεντητά αστρουλάκια βρίσκονται εκατέρωθεν της τεθλασμένης γραμμής. Στον ποδόγυρο από κάτω προς τα πάνω συναντούμε, μετά το μπουχάσωμα, ζώνη με περδίκες ή πατούδες που έχουν στο κάτω μέρος το νεράκι (μαιανδροειδή γραμμή) και από πάνω το βεργάκο (είδος γαζιού). Ακολουθούν εννιά ρόδακες, καμωμένοι με μουλινέδες. Στα μεσοδιαστήματά τους, εφτά ρομβοειδή μοτίβα με αγκριστρωτές απολήξεις, καμωμένα με πλακέ βελονιά από φούξια μάλλινη κλωστή. Από πάνω, οχτώ περιστέρες, καμωμένες με λευκό, ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι, από όπου παίρνει και το όνομά της η τσούκνα. Στις τιράντες έκαναν οριζόντιες ψαλιδιές γιατί το άνοιγμα αλλιώς ήταν πολύ μικρό για να φορεθεί το ένδυμα. Εδώ υπάρχουν τμήματα φαρδιάς, μαύρης κορδέλας γκρο, ως τιράντες, σε αντικατάσταση των αρχικών που πιθανότατα φθάρηκαν.

Παρατηρήσεις

Αποχρωματισμένο. Μικροφθορές στο κέντημα.

ΥΛΗ

βαμβακερή κλωστήΔιάκοσμος αντικειμένου
βαμβάκιΔιάκοσμος αντικειμένου
μαλλίΑντικείμενο
σειρήτιΔιάκοσμος αντικειμένου
μάλλινη κλωστήΔιάκοσμος αντικειμένου
μουλινέ κλωστήΔιάκοσμος αντικειμένου

Τεχνική

επίρραπτηΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημαγαζίΑντικείμενο
κέντημαπατητήΑντικείμενο
κέντημαπλακέΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημα μετρητόαπολυτήΔιάκοσμος αντικειμένου
υφαντόΑντικείμενο

ΔΙΑΚΟΣΜΟΣ

Κατηγορία Θέματος ΔιακόσμουΘέμα Διακόσμου
γεωμετρικός διάκοσμος
ζωομορφικός διάκοσμοςπεριστέρες
σχηματοποιημένος διάκοσμοςπερδίκες με νεράκι και βεργάκο
φυτικός διάκοσμος

Κατασκευή

Κατασκευαστής: οι ίδιες οι γυναίκες

Χρόνος κατασκευής: αρχές 20ού αι.

Πιθανή χρονολογία κατασκευής:

Τοποθεσία κατασκευής

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΘράκηΈβρουΚαρωτή (;)

Τοποθεσία Χρήσης

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΘράκηΈβρουΚαρωτή (;)

Χρήση

ΧρήστηςΗλικίαΚοινωνική ΗλικίαΕθνοτική ΟμάδαΠερίοδος ΧρήσηςΧρόνος ΧρήσηςΠερίσταση ΧρήσηςΣκοπός χρήσηςΠιθανή χρονολογία χρήσης
γυναίκανέαΜάρηδες (;)20ός αι.

Απόκτηση

Τρόπος Απόκτησης
Χρονολογία απόκτησης19/7/1968

Βιβλιογραφία

Μελίδου-Κεφαλά, Ν. 2000, "Οι παραδοσιακές ενδυμασίες των Μάρηδων (1910-1970)", Ενδυματολογικά 1: 108-145, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Μελίδου-Κεφαλά, Ν. 2002, "Παραδοσιακές ενδυμασίες της Θράκης" στο Ημερολόγιο του Λυκείου των Ελληνίδων Αθηνών, Αθήνα, Λύκειον των Ελληνίδων.
Παπαντωνίου, Ι. 1978, "Συμβολή στη μελέτη της γυναικείας ελληνικής παραδοσιακής φορεσιάς", Εθνογραφικά 1: 5-92, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Παπαντωνίου, Ι. 1996, Ελληνικές Τοπικές Ενδυμασίες, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.

Δημοσιεύσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές δημοσιεύσεις για αυτό το αντικείμενο

Εκθέσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές εκθέσεις για αυτό το αντικείμενο

Πληροφορίες Τεκμηρίωσης

Ερευνητής-
Χρόνος έρευνας-
Είδος Έρευνας-
Πληροφορητής-
ΤεκμηριωτήςΜαντζουράνη Άννα
Χρόνος Τεκμηρίωσης13/6/2007