Εκτύπωση

μανικωτό ζακέτο 1042/1,β

Αριθμός ταύτισης συνόλου1042/1,β
Ταξινόμηση- ενδυμασία
- ένδυμα
- μανικωτό ζακέτο
Τυπολογίαχωρικό, φορεσιά με σιγκούνι
Όνομα/Χαρακτηρισμόςμανικωτό ζακέτο
Τοπικό ή άλλο όνομαβαρδακούλι ή τσιπούνι ή γελέκι
Μέρος ΣυνόλουΝΑΙ
Κωδικός συνόλου1042
Αυθεντικότητααυθεντικό

Δείτε όλες τις εικόνες »

Διαστάσεις

ΎψοςΠλάτοςΜηκοςΒάρος
0,35 0,25--

Συντήρηση: ΟΧΙ

Περιγραφή

Βαρδακούλι, γυναικείο, κοντό, μανικωτό ζακέτο από μαύρο σαγιάκι (μαλλί της νεροτριβής) που φοριέται πάνω από το κατωσέγκουνο (αμάνικος επενδύτης). Υφαινόταν δίμιτο στον αργαλειό από τις ίδιες τις γυναίκες. Ύστερα γινόταν η επεξεργασία στη νεροτριβή και τα μαντάνια και η βαφή. Η κοπή, το ράψιμο και η διακόσμηση του ζακέτου γινόταν από το ράφτη. Το βαρδακούλι αποτελείται από δύο φύλλα υφάσματος εμπρός, με στρογγυλεμένες γωνίες, και το φύλλο της πλάτης, που ενώνεται με τα πρώτα στους ώμους με ραφή και στα πλευρά μέσω στενόμακρης λωρίδας υφάσματος. Τα μονόφυλλα μανίκια, μήκους 53εκ. και φάρδους 13εκ., είναι ραμμένα στον κορμό μόνο στο πίσω μέρος (ωμοπλάτη) και χωρίς ραφή στην εσωτερική πλευρά του βραχίονα. Η επίρραπτη διακόσμηση του ζακέτου είναι πλούσια, καμωμένη με την τερζήδικη τεχνική από μάλλινα κορδόνια, κόκκινα κυρίως αλλά και κίτρινα και μπλε. Ταινιόσχημη μπορντούρα από ευθείες γραμμές (σερέτωμα) περιτρέχει το ζακέτο ακολουθώντας την κοπή του. Εξωτερικά το κορδόνι συστρέφεται σχηματίζοντας θηλιές που συμπλέκονται. Παράλληλα με τις γραμμώσεις, δεύτερη, επίσης ταινιόσχημη, μπορντούρα με γούργουλα (σπειρομαίανδρο) στο κέντρο, επίρραπτη σε λωρίδα από κίτρινη τσόχα. Το κορδόνι που βρίσκεται στην εξωτερική πλευρά της μπορντούρας συστρέφεται σε επίκαιρα σημεία σχηματίζοντας θηλιές, άλλοτε σε γραμμική διάταξη και άλλοτε σε τριγωνική. Τέλος, στις γωνίες των μπροστινών φύλλων και στα μανίκια, στην εσωτερική πλευρά του ώμου, από ένα σχηματοποιημένο μοτίβο.

Παρατηρήσεις

Σε πολύ καλή κατάσταση.

ΥΛΗ

σαγιάκιΑντικείμενο
τσόχαΔιάκοσμος αντικειμένου
κορδόνι μάλλινοΔιάκοσμος αντικειμένου

Τεχνική

επίρραπτηΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντηματερζήδικοΔιάκοσμος αντικειμένου
υφαντόδίμιτοΑντικείμενο
υφαντόνεροτριβή, μαντάνιαΑντικείμενο
υφαντό βιομηχανικόΔιάκοσμος αντικειμένου

ΔΙΑΚΟΣΜΟΣ

Κατηγορία Θέματος ΔιακόσμουΘέμα Διακόσμου
γεωμετρικός διάκοσμοςγουργούλας και άλλα ταινιόσχημα θέματα
σχηματοποιημένος διάκοσμος

Κατασκευή

Κατασκευαστής: οι ίδιες οι γυναίκες (;), ραφτάδες (;)

Χρόνος κατασκευής: τέλη 19ου αι.

Πιθανή χρονολογία κατασκευής:

Τοποθεσία κατασκευής

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΉπειροςΘεσπρωτίαςΠαραμυθιά

Τοποθεσία Χρήσης

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΉπειροςΘεσπρωτίαςΠαραμυθιά

Χρήση

ΧρήστηςΗλικίαΚοινωνική ΗλικίαΕθνοτική ΟμάδαΠερίοδος ΧρήσηςΧρόνος ΧρήσηςΠερίσταση ΧρήσηςΣκοπός χρήσηςΠιθανή χρονολογία χρήσης
γυναίκατέλη 19ου αι.γιορτινό1870-1890

Απόκτηση

Τρόπος Απόκτησης

Βιβλιογραφία

Μαχά-Μπιζούμη, Ν. 2004, "Το φωτογραφικό αρχείο του Αιμίλιου Λέστερ" στο Ημερολόγιο του Λυκείου των Ελληνίδων Αθηνών, Αθήνα, Λύκειον των Ελληνίδων.
Παπαντωνίου, Ι. 1996, Ελληνικές Τοπικές Ενδυμασίες, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Φώτσης, Θ. 1996, "Τα «τσάμικα». Η ενδυμασία των χωριών της Παραμυθιάς", Εθνογραφικά 10: 147-184, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Χατζημιχάλη, Α. 1978, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το σιγκούνι Α΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Δημοσιεύσεις

[Εθνογραφικά] 10: 163, φωτ. 16.

Εκθέσεις

Μουσείο Ιστορίας της Ελληνικής Ενδυμασίας, [Γυναικείες Ελληνικές Τοπικές Φορεσιές με αφορμή το φωτογραφικό αρχείο του Emile Lester], 2004-2005.

Πληροφορίες Τεκμηρίωσης

Ερευνητής-
Χρόνος έρευνας-
Είδος Έρευνας-
Πληροφορητής-
ΤεκμηριωτήςΜαντζουράνη Άννα
Χρόνος Τεκμηρίωσης02/10/2007