Εκτύπωση

μανικωτός επενδύτης 8778

Αριθμός ταύτισης συνόλου8778
Ταξινόμηση- ενδυμασία
- ένδυμα
- μανικωτός επενδυτής
Τυπολογίαφορεσιά με καβάδι
Όνομα/Χαρακτηρισμόςμανικωτός επενδύτης
Τοπικό ή άλλο όνομακαβάδι
Μέρος ΣυνόλουΟΧΙ
Αυθεντικότητααυθεντικό

Δείτε όλες τις εικόνες »

Διαστάσεις

ΎψοςΠλάτοςΜηκοςΒάρος
1,01---

Συντήρηση: ΟΧΙ

Περιγραφή

Καβάδι, ο “εσωτερικός σαγιάς” της περιοχής Σοφάδων-Παλαμά. Φοριέται πάνω από το πουκάμισο και κάτω από τον σαγιά, σε αντίθεση με τις άλλες περιοχές όπου φοριούνται δύο σαγιάδες, ένας εσωτερικός και ένας εξωτερικός, και από πάνω το γιλέκι. Πρόκειται για το κατ’ εξοχήν νυφικό ένδυμα, του οποίου τα κόκκινα τσόχινα ή ατλαζένια καβαδομάνικα χαρακτήριζαν τη νύφη τόσο πολύ, ώστε έπρεπε να καλυφθούν μετά από πέντε ή δέκα χρόνια γάμου. Εκτός από το καβάδι της νύφης και της νιόπαντρης, υπάρχει το σκουντριάρικο καβάδι που φορούσαν οι γυναίκες που δεν είχαν περάσει τα 20 χρόνια γάμου, όπως και ο μουχαρές για τις ανύπαντρες ή τις αρραβωνιασμένες. Το περίεργο με το συγκεκριμένο καβάδι είναι ότι ενώ έχει χρυσοκεντημένη λωρίδα στον ποδόγυρο και λιγότερο χρυσοκέντημα στο κατακόρυφο μπροστινό του άνοιγμα και τη λαιμόκοψη σαν να ήταν νυφιάτικος, δεν έχει τα κόκκινα μανίκια από ρούχο (τσόχα) ή ατλάζι όπως έχουν οι νυφιάτικοι. Επιπλέον, δεν είναι φτιαγμένος με κόκκινο μπουχασί όπως εκείνοι, αλλά με πανί σε χρώμα ανοιχτής κανέλας. Παράλληλα, το χρυσοκέντημα στον ποδόγυρο δεν επιτρέπει να το θεωρήσουμε ούτε σκουντριάρικο ούτε μουχαρέ. Είναι φοδραρισμένο με υπόλευκο, βαμβακερό πανί, εκτός από τα ανοίγματα που ντύνονται με καρό πανί, μαύρο, λευκό και γκριζογάλαζο, που στη λαιμόκοψη και την αρχή του ανοίγματος αντικαθίσταται από άλλο καρό, καφέ και μπεζ. Λοξά στην αριστερή πλευρά του αυχένα, μακρόστενο πανί από χοντρό βαμβάκι στερεώνει το σχισμένο μπροστινό ύφασμα. Λεπτό βαμβακερό πανί που συμπληρώνεται με άχρωμο τσίτι (καφέ, γαλάζιο, άσπρο), φτιάχνει την εσωτερική τσέπη. Πολύ λεπτό τσίτι, με μπλε κυρίως και καφέ μοτίβα σε άσπρο κάμπο, είναι ραμμένο εσωτερικά στο τελείωμα του μανικιού, έτσι ώστε η καλή του όψη να δείχνει μόνο αν διπλωθεί προς τα πάνω. Ανάμεσα στο ύφασμα και τη φόδρα του, το καβάδι έχει λεπτό στρώμα από επεξεργασμένο βαμβάκι που στερεώνεται με κατακόρυφα γαζιά σε απόσταση 1,5-2εκ. μεταξύ τους, με την τεχνική του παπλώματος που κάνει το καβάδι “ματλασέ”, άρα ζεστό. Είναι φτιαγμένο από ένα μονοκόμματο φύλλο πίσω, τη “μάνα”, πλάτους 29εκ., που αφού κοπεί στη λαιμόκοψη, συνεχίζει φτιάχνοντας τα δυο λοξά μπροστινά φύλλα. Ανάμεσα στο μπροστινό φύλλο και το άνοιγμα παρεμβάλλεται τριγωνικό μπροστάρι. Ανάμεσα στο μπροστινό φύλλο και το φύλλο της πλάτης παρεμβάλλονται ένα μεγάλο λαγκιόλι μπροστά και μια στενόμακρη λωρίδα πίσω που φθάνουν ως τη μέση. Πάνω τους είναι ραμμένα από ένα κομμάτι πανιού που φαρδαίνουν καθώς ανεβαίνουν για να ενωθούν με τα μανίκια. Τα μανίκια που φθάνουν περίπου ως τον αγκώνα ενώνονται κάθετα με τον κορμό. Στην δεξιά πλευρά, κάτω από τη μέση, σχίσιμο για το άνοιγμα της τσέπης. Κάτω από τον αριστερό ώμο, στο φθαρμένο ύφασμα, στερέωση με λουριδάκι από βυσσινί τσόχα, την ίδια που διακοσμεί τη λαιμόκοψη. Το κατακόρυφο άνοιγμα πλαισιώνει λωρίδα 3εκ. από μαύρη τσόχα με φθαρμένο το πέλος της, εκτός από το τελευταίο τμήμα του κάτω δεξιά που έχει μικρή λωρίδα από τσόχα σε πολύ καλή κατάσταση. Ο μαύρος ρούχος ασημοκεντημένος με ζιγκ-ζαγκ και ενδιάμεσες θηλιές που στηρίζονται σε διπλό κορδόνι. Ο βυσσινί ρούχος στη λαιμόκοψη, το άνοιγμα και ο ποδόγυρος έχουν τελείωμα από ασημένιο γαϊτάνι. Μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιαζεί η ασημοκεντημένη μαύρη τσόχα του ποδόγυρου, πλάτους 4εκ., που δυο κομμάτια της μήκους 16εκ. πλαισιώνουν το τελευταίο τμήμα του μπροστινού ανοίγματος. Τα διακοσμητικά μοτίβα είναι η σαρακατσάνα, κάτω από μια σειρά κυνηγών με θηλίτσα. Η σαρακατσάνα αποκτά χρώματα καθώς το αργυρό κορδόνι εναλλάσσεται με χρυσό και με μεταξωτές ουτράδες σε χρώμα μπλε, πράσινο και βυσσινί.

ΥΛΗ

βαμβάκιΑντικείμενο
γαϊτάνι χρυσόΔιάκοσμος αντικειμένου
τσίτιΑντικείμενο
τσόχαΔιάκοσμος αντικειμένου
κορδόνι χρυσόΔιάκοσμος αντικειμένου
κορδόνι ασημένιοΔιάκοσμος αντικειμένου
γαϊτάνι ασημένιοΔιάκοσμος αντικειμένου
πολύκλωνες μεταξωτές κλωστέςΔιάκοσμος αντικειμένου

Τεχνική

"ματλασέ"Αντικείμενο
κέντημα επίρραπτοτερζήδικοΔιάκοσμος αντικειμένου
υφαντό βιομηχανικόΑντικείμενο
χρυσοκέντημαΔιάκοσμος αντικειμένου

ΔΙΑΚΟΣΜΟΣ

Κατηγορία Θέματος ΔιακόσμουΘέμα Διακόσμου
σχηματοποιημένος διάκοσμοςσαρακατσάνα, κυνηγός με θηλίτσα

Κατασκευή

Κατασκευαστής: ραφτάδες

Χρόνος κατασκευής: αρχές 20ού αι.

Τοποθεσία κατασκευής

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΘεσσαλίαΚαρδίτσαςΣοφάδες, Παλαμάς

Τοποθεσία Χρήσης

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΘεσσαλίαΚαρδίτσαςΣοφάδες, Παλαμάς

Χρήση

ΧρήστηςΗλικίαΚοινωνική ΗλικίαΕθνοτική ΟμάδαΠερίοδος ΧρήσηςΧρόνος ΧρήσηςΠερίσταση ΧρήσηςΣκοπός χρήσηςΠιθανή χρονολογία χρήσης
γυναίκαΚαραγκούνηδεςαρχές 20ού αι.γιορτινό

Απόκτηση

Τρόπος ΑπόκτησηςΔωρεά
ΣυλλέκτηςΠαπαντωνίου Ι.
Πρόσθετες πληροφορίεςΠαπαντωνίου Ι.
Χρονολογία απόκτησης1/3/1974

Βιβλιογραφία

Πολίτου, Ξ. 1997, "Οι Καραγκούνηδες της Θεσσαλίας" στο Ημερολόγιο του Λυκείου των Ελληνίδων Αθηνών, Αθήνα, Λύκειον των Ελληνίδων.
Ρωμαίου-Καρασταμάτη, Ε. 1980, Η ποδιά της Καραγκούνας, Αθήνα, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.
Τσαγγαλάς, Κ. 1993, Η γυναικεία καραγκούνικη ενδυμασία, ιδιαίτερα σε μια θεσσαλική κοινότητα. Κατασκευή και λειτουργία, Αθήνα, Ε.Ο.Μ.Μ.Ε.Χ.
Χατζημιχάλη, Α. 1983, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το καβάδι Β΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Δημοσιεύσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές δημοσιεύσεις για αυτό το αντικείμενο

Εκθέσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές εκθέσεις για αυτό το αντικείμενο

Πληροφορίες Τεκμηρίωσης

Ερευνητής-
Χρόνος έρευνας-
Είδος Έρευνας-
ΠληροφορητήςΠαπαντωνίου Ι.
ΤεκμηριωτήςΡοβάτσου Αγγελική
Χρόνος Τεκμηρίωσης27/6/2007