Εκτύπωση

μαντίλι κεφαλής 14065

Αριθμός ταύτισης συνόλου14065
Ταξινόμηση- ενδυμασία
- κεφαλοκάλυμμα
Τυπολογίανησιωτικό, φορεσιά με καβάδι
Όνομα/Χαρακτηρισμόςμαντίλι κεφαλής
Τοπικό ή άλλο όνοματσεμπέρι άσπρο, πολίτικο
Μέρος ΣυνόλουΟΧΙ
Αυθεντικότητααυθεντικό

Δείτε όλες τις εικόνες »

Διαστάσεις

ΎψοςΠλάτοςΜηκοςΒάρος
- 1,13 1,16-

Συντήρηση: ΟΧΙ

Περιγραφή

Τσεμπέρι λευκό, πολίτικο, σταμπάτο μαντίλι από τουλπάνι, τσιπίδι, σε χρώμα καναρί, ελαφρά κίτρινο. Το μαντίλι είναι κατασκευασμένο στα εργαστήρια του Βοσπόρου με ύφασμα φερμένο από το Μάντσεστερ της Αγγλίας. Τα πολίτικα τσεμπέρια ήταν πιο ακριβά, πολύτιμα για όσες τα είχαν. Το τσεμπέρι παλαιότερα αποτελούσε εξωτερικό μαντίλι ενός πιο πολύπλοκου κεφαλοκαλύμματος. Τα άσπρα τσεμπέρια τα φορούσαν οι ελεύθερες όταν πήγαιναν στην εκκλησία, στον περίπατο ή στο πανηγύρι. Ακόμη τα φορούσαν και οι παντρεμένες, όσο ακόμη ήταν νέες και ήταν οι άντρες τους στο νησί. Επίσης, τα τσεμπέρια στόλιζαν την εικόνα της Παναγίας στις γιορτές. Ανάλογα με το δέσιμο της ρέντας (άκρη) και τις κόκχες (τσακίσεις), η Καλυμνιά δείχνει την καλαισθησία αλλά και τη διάθεσή της. Το μαντίλι είναι σταμπωμένο με την τεχνική ξυλότυπο και πινέλο: πρώτα τυπώνεται το πλαίσιο του μοτίβου με ξυλότυπο σε μαύρο χρώμα και ύστερα ζωγραφίζεται το εσωτερικό με το πινέλο. Οι βαφές είναι φυτικές και πολλές φορές αποτελούσαν οικογενειακό μυστικό. Ο διάκοσμος είναι εξαιρετικός. Εκτός από τα πλουμιά, μεγάλα φυτικά μοτίβα, που έχει ολόγυρα σχηματίζοντας μπορντούρα, στις γωνίες εσωτερικά αυτής έχει δύο ειδών μοτίβα, αντικρυστά: μεγάλη γλάστρα όπου ανάμεσα σε λουλούδια στέκονται δυο αντιμέτωπα πουλιά από τη μία πλευρά και δύο γυναικείες φιγούρες πλαισιωμένες από άνθινη σύνθεση και τρεις πεταλούδες από την άλλη. Το μοτίβο αυτό είναι πολύ σπάνιο και δίνει την ονομασία στο μαντίλι, η μαντήλα της κοκόνας.

Παρατηρήσεις

Ανοιγμένο σε πολλά σημεία.

ΥΛΗ

τουλπάνιΑντικείμενο

Τεχνική

ξυλότυπο και πινέλοΔιάκοσμος αντικειμένου
υφαντό βιομηχανικόΑντικείμενο

ΔΙΑΚΟΣΜΟΣ

Κατηγορία Θέματος ΔιακόσμουΘέμα Διακόσμου
ανθρωπομορφικός διάκοσμοςγυναικείες φιγούρες
ζωομορφικός διάκοσμοςπουλιά, πεταλούδες
φυτικός διάκοσμοςπλουμιά, άνθινες συνθέσεις, γλάστρα με φύλλα και λουλούδια

Κατασκευή

Κατασκευαστής: εργαστήρια Βοσπόρου (;)

Χρόνος κατασκευής: τέλη 19ου αι. - αρχές 20ού αι.

Τοποθεσία Χρήσης

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΝησιά ΑιγαίουΔωδεκανήσουΚάλυμνος

Χρήση

ΧρήστηςΗλικίαΚοινωνική ΗλικίαΕθνοτική ΟμάδαΠερίοδος ΧρήσηςΧρόνος ΧρήσηςΠερίσταση ΧρήσηςΣκοπός χρήσηςΠιθανή χρονολογία χρήσης
γυναίκανέατέλη 19ου αι. - αρχές 20ού αι.γιορτινό
γυναίκανέανύφητέλη 19ου αι. - αρχές 20ού αι.νυφικό
γυναίκανέαπαντρεμένητέλη 19ου αι. - αρχές 20ού αι.γιορτινόΤο φορούσαν όσο ήταν νέες και οι άντρες τους δεν είχαν φύγει ταξίδι.

Απόκτηση

Τρόπος Απόκτησης

Βιβλιογραφία

Καπελλά, Θ. 1993, Η φορεσιά της Καλύμνου, Κάλυμνος.
Λαδά-Μινώτου, Μ. κ.ά. 1993, Ελληνικές φορεσιές, Αθήνα, Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος.
Μπόζη, Σ. 1997, "Τα εργαστήρια σταμπωτών του Βοσπόρου και "η μαντήλα της Κοκόνας" στο Τα ελληνικά σταμπωτά, 18ος-20ός αιώνας: 45-58, Αθήνα, Καπόν.
Ταρσούλη, Α. 1948, Δωδεκάνησα Β΄, Αθήνα.
Χατζημιχάλη, Α. 1983, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το καβάδι Β΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Δημοσιεύσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές δημοσιεύσεις για αυτό το αντικείμενο

Εκθέσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές εκθέσεις για αυτό το αντικείμενο

Πληροφορίες Τεκμηρίωσης

Ερευνητής-
Χρόνος έρευνας-
Είδος Έρευνας-
Πληροφορητής-
ΤεκμηριωτήςΜαντζουράνη Άννα
Χρόνος Τεκμηρίωσης11/04/2007