Εκτύπωση

μαντίλι κεφαλής 8327/10

Αριθμός ταύτισης συνόλου8327/10
Ταξινόμηση- ενδυμασία
- εξάρτημα κεφαλοκαλύμματος
- μαντίλι κεφαλής
Τυπολογίαφορεσιά με σιγκούνι
Όνομα/Χαρακτηρισμόςμαντίλι κεφαλής
Τοπικό ή άλλο όνομαΜπόλια, μεσάλι
Μέρος ΣυνόλουΟΧΙ
Αυθεντικότητααυθεντικό

Δείτε όλες τις εικόνες »

Διαστάσεις

ΎψοςΠλάτοςΜηκοςΒάρος
- 0,29 3,50-

Συντήρηση: ΟΧΙ

Περιγραφή

Μπόλια (ή μεσάλι), πιθανόν ο αρχαιότερος τύπος κεφαλόδεσμου στον ελληνικό χώρο. Οι κεντητές άκρες της μπόλιας (ύψους 46εκ.), από αργαλίσιο, βαμβακερό πανί στο χρώμα της λινάτσας, έχουν προστεθεί σε μακρόστενο, υπόλευκο πανί του αργαλειού, πλάτους 29εκ. από ούγια σε ούγια, και ενώνονται μαζί του με ανεπαίσθητη σούρα. Το κέντημα αναλαμβάνουν καστανές και μαύρες κλωστές που φωτίζονται με χρυσοκίτρινο, τσαγαλί, μπλε, ζαχαρί και φούξια χρώμα. Η επιφάνεια που δεν καλύπτεται ασφυκτικά, σε συνδυασμό με την καγκελωτή βελονιά, δίνουν στο κέντημα τον αέρα της δαντέλας. Στην φαρδιά οριζόντια ζώνη, κεντρική θέση κατέχει φαρδιά ταινία με όρθια παραλληλόγραμμα που οι χρωματισμένες τους διαγώνιοι σχηματίζουν σειρά από ρόμβους. Ανάμεσά τους διατάσσεται τριγωνικά μοτίβο με ανθοφόρο κλαδάκι και δυο φύλλα. Η ταινία πλαισιώνεται από δυο στενότερες, μία με δικτυωτά τρίγωνα όρθια και αντεστραμμένα, και μια λεπτή με μιρκό φυτικό μοτίβο σε σχήμα βέλους που τονίζεται ιδιαίτερα στην επάνω πλευρά. Τετραγωνισμένο μοτίβο με λοξό κλαδί, φύλλο και άνθος, δημιουργεί το εξωτερικό πλαίσιο της ζώνης. Ψηλότερα, έξι μοτίβα με νοερό οβάλ περίγραμμα εμφανίζουν τέσσερα άνθη σε σταυροειδή διάταξη και ανάμεσά τους τρίκλωνα κλαδιά. Το κέντημα ολοκληρώνουν κατακόρυφοι στύλοι τρεις τέλειοι και δύο, μισοί σε πλάτος στις άκρες. Οι στύλοι κτίζονται από τη συμμετρική επανάληψη ως προς κεντρικό, κατακόρυφο άξονα του τετραγωνισμένου μοτίβου που πλαισιώνει την οριζόντια ζώνη. Στην κορυφή τους στολίζονται με ανθάκι. Οι δύο άκρες της μπόλιας διαφέρουν στην εκτέλεση του κεντήματος και, πιθανόν να μην έχουν γίνει από το ίδιο χέρι. Καφετιά φουντάκια στολίζουν κατά κύριο λόγο τις κατακόρυφες πλευρές του κεντήματος. Οι δύο άκρες της μπόλιας έχουν κροσωτή απόληξη από στριμμένες κλωστές του στημονιού (στρίμμα), στις οποίες έχουν προστεθεί κλωστές σε ροδί χρώμα. Τα κρόσια, που απολήγουν σε πολύχρωμα φουντάκια, έχουν μήκος 12εκ. Αφού τα μαλλιά χτενιστούν ντουρά, οι κοτσίδες στολίζουν με τα κρεμαστάρια και δεθούν σφιχτά τα δυο καφετιά τσεμπέρια (μπαρέζι ή κουγιούτο), πάνω τους τυλίγεται η μπόλια σαν κουλούρα δίνοντας την εντύπωση σαρικιού, ενώ η μια κεντητή της άκρη απλώνει στην πλάτη και η άλλη στολίζει το δεξί μάγουλο. Μαθαίνουμε ότι “τις μπόλιες τους χάριζαν οι γυναίκες στους χτίστες για να τις δένουν στο σταυρό που βάζουν στην κορυφή του σπιτιού σαν τελειώνει. Σαν έφευγαν τις έπαιρναν μαζί τους τυλιγμένες σαν σαρίκι γύρω στο κεφάλι τους.”

Παρατηρήσεις

Κηλίδες στο πανί του κεντήματος.

ΥΛΗ

βαμβάκιΑντικείμενο
μεταξοκλωστήΔιάκοσμος αντικειμένου

Τεχνική

κέντημα μετρητόανεβατήΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημα μετρητόκαγκελωτήΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημα μετρητόπισωβελονιάΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημα μετρητόριχτήΔιάκοσμος αντικειμένου
υφαντόΑντικείμενο

ΔΙΑΚΟΣΜΟΣ

Κατηγορία Θέματος ΔιακόσμουΘέμα Διακόσμου
γεωμετρικός διάκοσμος
σχηματοποιημένος φυτικός διάκοσμος

Κατασκευή

Κατασκευαστής: οι ίδιες οι γυναίκες

Χρόνος κατασκευής: 19ος αι.

Τοποθεσία κατασκευής

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΠελοπόννησοςΚορινθίαςΒόχα

Τοποθεσία Χρήσης

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΠελοπόννησοςΚορινθίας-

Χρήση

ΧρήστηςΗλικίαΚοινωνική ΗλικίαΕθνοτική ΟμάδαΠερίοδος ΧρήσηςΧρόνος ΧρήσηςΠερίσταση ΧρήσηςΣκοπός χρήσηςΠιθανή χρονολογία χρήσης
γυναίκανύφη19ος αι.νυφικό
γυναίκαπαντρεμένη19ος αι.γιορτινό

Απόκτηση

Τρόπος ΑπόκτησηςΔωρεά
ΣυλλέκτηςΠαπαντωνίου Ι.
Πρόσθετες πληροφορίεςΠαπαντωνίου Ι.
Χρονολογία απόκτησης15/2/1973

Βιβλιογραφία

Παπαντωνίου, Ι. 1976, "Οι χωρικές φορεσιές της Αργολιδοκορινθίας" στο Πρακτικά Α΄ Διεθνούς Συνεδρίου Πελοποννησιακών Σπουδών, Αθήνα

Δημοσιεύσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές δημοσιεύσεις για αυτό το αντικείμενο

Εκθέσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές εκθέσεις για αυτό το αντικείμενο

Πληροφορίες Τεκμηρίωσης

Ερευνητής-
Χρόνος έρευνας-
Είδος Έρευνας-
ΠληροφορητήςΠαπαντωνίου Ι.
ΤεκμηριωτήςΡοβάτσου Αγγελική
Χρόνος Τεκμηρίωσης25/7/2007