Εκτύπωση

πουκάμισο 7427/16

Αριθμός ταύτισης συνόλου7427/16
Ταξινόμηση- ενδυμασία
- ένδυμα
- πουκάμισο
Τυπολογίαφορεσιά με καβάδι
Όνομα/Χαρακτηρισμόςπουκάμισο
Τοπικό ή άλλο όνομα(βιζάνο) κουσούλι
Μέρος ΣυνόλουΟΧΙ
Αυθεντικότητααυθεντικό

Δείτε όλες τις εικόνες »

Διαστάσεις

ΎψοςΠλάτοςΜηκοςΒάρος
1,40 0,90--

Συντήρηση: ΟΧΙ

Περιγραφή

Βιζάνο κουσούλι, κεντημένο πουκάμισο δηλαδή, με ιδιότυπο κέντημα στον ποδόγυρο. Φτιαγμένο από μάλλινα νήματα με ανεβατή ψαθωτή βελονιά, σχηματίζει από δύο μεγάλα τετράγωνα σε κάθε όψη που φαντάζουν σαν μικρά χαλιά. Η φορεσιά, που παίρνει τ’ όνομά της από την Επισκοπή, συνηθιζόταν και σε άλλα δέκα περίπου μικρότερα χωριά Β.Α. της Νάουσας. Το πουκάμισο, από αργαλίσιο βαμβακερό πανί στο φυσικό του χρώμα, είναι φτιαγμένο από ένα φύλλο μπρος-πίσω, τη “μάνα”, πλάτους 37εκ. Δύο λόξες σε κάθε πλευρά προσθέτουν από 54εκ. στο φάρδος του ποδόγυρου. Ανάμεσα στις λόξες και τα ίσια, δίφυλλα μανίκια έχει προστεθεί τριγωνικό κομματάκι πανιού για άνεση στην κίνηση. Το μεγάλο φύλλο στα μανίκια έχει διπλάσιο πλάτος από το μικρό και η ψηλή τους ραφή διακοσμείται πάνω από το κέντημα με μενεξεδί κλωστή. Στη “μάνα” έχει κοπεί στρογγυλή λαιμόκοψη, με ραμμένο μικρό, όρθιο γιακαδάκι, και μπροστινό βαθύ, κατακόρυφο άνοιγμα (39εκ.). Μενεξεδί κορδόνι ρελιάζει τα μανίκια, ενώ με ροδί ρελιάζονται το γιακαδάκι και το άνοιγμα, όπως και ο ποδόγυρος. Στις ραφές που διακρίνουν την μπροστινή από την πίσω όψη το κορδόνι σχηματίζει μικρό, επίρραπτο κυκλάκι. Δυο ελεύθερες θηλιές σχηματίζει το κορδόνι στην αρχή του μπροστινού ανοίγματος, και από την αριστερή κρέμεται γαλάζια χάντρα. Νοερά, τα φαρδιά, κεντητά τετράγωνα (25,5×33εκ.) διχοτομούνται κατακόρυφα από τις ραφές της “μάνας”, που τονίζονται ψηλότερα με κεντητή ένωση. Τα κόκκινα νήματα γεμίζουν τις επιφάνειες που μαύρα και βαθυκύανα νήματα έχουν ζωγραφίσει, ενώ πολυχρωμία δημιουργούν μικρές πινελιές από κροκί, άσπρο, λαδοπράσινο, λιλά, ανοιχτόγκριζο, τσαγαλί και βιολετί χρώμα. Πάνω από την ψηφιδωτή μπορντούρα, υψώνονται τρεις ψηλόλιγνοι στύλοι, οι πλαϊνοί όμοιοι μεταξύ τους. Όλοι τους έχουν την ίδια σχηματική απόληξη. Ενδιάμεσα, επάλληλες γωνίες ανοιχτές προς τα επάνω υποβάλλουν ανάλογα σχήματα γύρω από τους στύλους. Οι πλαϊνές ραφές συνοδεύονται από γαζί σε ύψος περίπου ίσο με αυτό που φθάνουν οι κεντητές ενώσεις της “μάνας”. Στον γύρο των μανικιών (4,5εκ) επικρατούν το ροδί και το μαύρο χρώμα, με ελάχιστο πορτοκαλί στις λεπτομέρειες. Πάνω από μικρό ζιγκ-ζαγκ, υψώνονται σταυρόσχημα ροδί λουλούδια, και με κέντρο σταυρόσχημο, στα οποία η μία πλαϊνή κεραία καλύπτεται από μαύρο, άμορφο σχήμα. Κάτω από τις μασχάλες εμφανίζονται από δυο μικρες κεντητές ταινιούλες. Καφέ γκρί, διακριτική κλωστή σχηματίζει στο γιακαδάκι ανοιχτό ζιγκ-ζαγκ με σταυροβελονιά στο κέντρο του. Τη βάση του γιακά στολίζει απλό, μικρό ζιγκ-ζαγκ και από κάτω, στις δυο πλευρές του μπροστινού ανοίγματος, από ένας σταυρός.

Παρατηρήσεις

Πολλές φθορές. Κηλίδες και σχίσιμο.

ΥΛΗ

βαμβακερή κλωστήΔιάκοσμος αντικειμένου
βαμβάκιΑντικείμενο
χάντρεςΔιάκοσμος αντικειμένου
κορδόνι βαμβακερόΔιάκοσμος αντικειμένου
μάλλινη κλωστήΔιάκοσμος αντικειμένου

Τεχνική

κέντημαανεβατή ψαθωτήΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημαγαζίΔιάκοσμος αντικειμένου
κέντημα μετρητόσταυροβελονιά διπλήΔιάκοσμος αντικειμένου
υφαντόΑντικείμενο

ΔΙΑΚΟΣΜΟΣ

Κατηγορία Θέματος ΔιακόσμουΘέμα Διακόσμου
γεωμετρικός διάκοσμος
θρησκευτικά θέματασταυρός
σχηματοποιημένος φυτικός διάκοσμοςλουλούδια

Κατασκευή

Κατασκευαστής: οι ίδιες οι γυναίκες

Χρόνος κατασκευής: τέλη 19ου αι. - 20ος αι.

Τοποθεσία κατασκευής

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΜακεδονίαΗμαθίαςΕπισκοπή

Τοποθεσία Χρήσης

ΧώραΓεωγραφικό ΔιαμέρισμαΝομόςΕυρύτερη περιοχή
ΕλλάδαΜακεδονίαΗμαθίαςΕπισκοπή

Χρήση

ΧρήστηςΗλικίαΚοινωνική ΗλικίαΕθνοτική ΟμάδαΠερίοδος ΧρήσηςΧρόνος ΧρήσηςΠερίσταση ΧρήσηςΣκοπός χρήσηςΠιθανή χρονολογία χρήσης
γυναίκαπαντρεμένητέλη 19ου αι. - αρχές 20ού αι.γιορτινό

Απόκτηση

Τρόπος ΑπόκτησηςΔωρεά
ΣυλλέκτηςΠαπαντωνίου Ι.
Πρόσθετες πληροφορίεςΠαπαντωνίου Ι.
Χρονολογία απόκτησης17/2/1972

Βιβλιογραφία

Γουήλ-Μπαδιεριτάκη, Α. 1980, Το παραδοσιακό πουκάμισο της ηπειρωτικής Ελλάδας, Αθήνα.
Χατζημιχάλη, Α. 1983, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το καβάδι Β΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Δημοσιεύσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές δημοσιεύσεις για αυτό το αντικείμενο

Εκθέσεις

Δεν υπάρχουν σχετικές εκθέσεις για αυτό το αντικείμενο

Πληροφορίες Τεκμηρίωσης

Ερευνητής-
Χρόνος έρευνας-
Είδος Έρευνας-
ΠληροφορητήςΠαπαντωνίου Ι.
ΤεκμηριωτήςΡοβάτσου Αγγελική
Χρόνος Τεκμηρίωσης11/8/2007