foustani (dress)
5873/4
Detail of the decoration at the border: grouses with water and vergako at the bottom band, apple and gatz'loudi at the middle band and tsarpaliara at the top band.
Object Identity
Object ID Number
5873/4
Object name
foustani (dress)
Other / Local name
tsoukna tsarpaloti
Style
peasant
Production date range
beginning of 20th century
Production date (circa)
before World War II
Part of outfit
No
Physical Description
Description
Τσούκνα τσαρπαλωτή, γυναικείο, αμάνικο, μάλλινο φουστάνι σκούρου μπλε χρώματος. Υφαίνεται από τις ίδιες τις γυναίκες στον αργαλειό και βάφεται από τις ίδιες με μπλουστούρι (λάπατο), λουλάκι και καράμπογια. Αποτελείται από ένα φύλλο υφάσματος μπρος - πίσω, τη μάνα, χωρίς ραφή στους ώμους, και από δύο τριγωνικά σε κάθε πλάι, τα λαγκιόλια. Τα τελευταία ενώνονται με τη μάνα με βελονιά γαζί και μεταξύ τους με πατητή βελονιά. Ύστερα γίνονται τα ανοίγματα, τετράγωνο του λαιμού και βαθιά, λοξά των χεριών, καβαδούρες, που τελικά αφήνουν δύο στενές κατακόρυφες λωρίδες υφάσματος ως τιράντες. Στο ύψος του στήθους ανοίγονται δύο κατακόρυφες οπές, οι κορφουλήθρες ή βυζουλήθρες, και κάτω από αυτές υπάρχει οριζόντια πιέτα, η πόστα. Ακολούθως, γίνεται το μπουχάσωμα, ρέλιασμα, των τελειωμάτων με κόκκινο, βαμβακερό,
αγοραστό πανί και ύστερα το κέντημα με κύριο χαρακτηριστικό το ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι και ένα ειδικό είδος βελονιάς, την απολυτή. Τέλος, συνήθως τοποθετούνται τα πανάδια ή μασκαλίδια, πρόσθετα κομμάτια υφάσματος, τα οποία εδώ απουσιάζουν. Οι κορφουλήθρες και το άνοιγμα του λαιμού είναι γαρνιρισμένα με βερυκοκί μάλλινο γαϊτάνι. Η διακόσμηση του κόρφου έχει γίνει με χρωματιστά μάλλινα νήματα και μουλινέδες αλλά και με λευκό, ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι. Δύο κατακόρυφες ταινίες, καφέ με λευκό πλαίσιο, ενώνουν τις καβαδούρες με τις κορφουλήθρες. Ανάμεσά τους, κάτω από το άνοιγμα του λαιμού, δύο λευκά τρίγωνα διακοσμημένα με φυτικά και σχηματοποιημένα μικρά μοτίβα και από κάτω ένα μεγαλύτερο, ανάστροφο, όπου εγγράφονται μικρότερα γεωμετρικά μοτίβα, όλα λευκά εκτός από το ρόμβο, που είναι μωβ. Από κάτω, ανάμεσα στις κορφουλήθρες, υπάρχει επιγραφή καμωμένη με σταυροβελονιά διπλή από λευκό βαμβάκι. Τα σύμβολα αριστερά θυμίζουν χρονολογία, ενώ στα δεξιά υπάρχουν τα γράμματα "ΜΑΡ". Οι κορφουλήθρες είναι ολόγυρα διακοσμημένες με αλυσίδα χρωματιστή, καμωμένη με βελονιά αλυσίδα. Η διακόσμηση της πλάτης έχει τα ίδια στοιχεία. Τρεις ταινίες ορίζουν ορθογώνιο παραλληλόγραμμο με την ευθεία της λαιμόκοψης. Οι κατακόρυφες στο κέντρο έχουν καφέ κέντημα. Τεθλασμένη λευκή γραμμή στο εσωτερικό του παραλληλόγράμμου, εφάπτεται στις αρχικές σχηματίζοντας έντεκα τρίγωνα. Κεντητά αστρουλάκια βρίσκονται εκατέρωθεν της τεθλασμένης γραμμής. Στον ποδόγυρο από κάτω προς τα πάνω συναντούμε, μετά το μπουχάσωμα, ζώνη με περδίκες ή πατούδες που έχουν στο κάτω μέρος το νεράκι (μαιανδροειδή γραμμή) και από πάνω το βεργάκο (είδος γαζιού). Ακολουθούν εννιά μήλα, ρόδακες με σταυρό στο κέντρο και σπείρες, καμωμένα με μουλινέδες. Στα μεσοδιαστήματά τους, έξι ρομβοειδή μοτίβα με αγκριστρωτές απολήξεις, καμωμένα με φούξια μάλλινη κλωστή. Ανάμεσα στα μήλα της μπροστινής μάνας, ένα γκατζ'λούδι (γαϊδαράκος) κίτρινο. Από πάνω, οχτώ τσαρπαλιάρες, καμωμένες με λευκό, ελαφρά κλωσμένο βαμβάκι, από όπου παίρνει και το όνομά της η τσούκνα. Στις τιράντες έκαναν οριζόντιες ψαλιδιές γιατί το άνοιγμα αλλιώς ήταν πολύ μικρό για να φορεθεί το ένδυμα.
Decoration & Patterns
Decoration
geometric decoration
Decorative patterns / subjects
apple
Decoration
stylized decoration
Decorative patterns / subjects
tsarpaliares, grouses with water and vergako
Decoration
zoomorphic decoration
Decorative patterns / subjects
γκατζ'λούδι
Signatures / Inscriptions / Marking
"MAP"
Height
1.030
Width
0.430
Production
Maker / Designer / Brand
women themselves
Production date range
beginning of 20th century
Production date (circa)
before World War II
Production place (Country | Geographic Area | Prefecture & Region)
Greece |
Thrace |
Evros
Karoti
Material
cotton
cotton thread
moulinedes (cotton threads)
wool cordon
wool yarn
Techniques
applique
counted threadwork,
double cross-stitch
counted threadwork,
strict
embroidery,
chain
embroidery,
daring or bouble running
embroidery,
stitch
handwoven fabric
Use
Population / Cultural / Ethnic group
Marides
User
woman
Age
young woman
Date range
20th century
Place of use (Country | Geographic Area | Prefecture & Region)
Greece |
Thrace |
Evros
Karoti
Acquisition
Acquisition method
Untraced Find
Acquisition date (circa)
19/7/1968
Publications
Object publication history
Documentation
Research bibliographic references
Image license
Use the file or the thumbnail of the image according to the license:
CC BY-NC-ND 4.0
Attribution-NonCommercial-NoDerivatives
