πουκάμισο 7408/18
Πουκάμισο Επισκοπής 
Πουκάμισο Επισκοπής 
Πουκάμισο Επισκοπής 
Πουκάμισο Επισκοπής 
Πουκάμισο Επισκοπής, πίσω όψη
Πουκάμισο Επισκοπής, πίσω όψη
Τετράγωνο κέντημα ποδόγυρου 
Τετράγωνο κέντημα ποδόγυρου 
Σταυροβελονιές ανάμεσα στα δυο τετράγωνα 
Σταυροβελονιές ανάμεσα στα δυο τετράγωνα 
Πλαϊνός διάκοσμος 
Πλαϊνός διάκοσμος 
Κέντημα μανικιού και κεντητή ένωση
Κέντημα μανικιού και κεντητή ένωση
Κέντημα γιακά και μπροστινού ανοίγματος 
Κέντημα γιακά και μπροστινού ανοίγματος 
Ανάποδη όψη κεντητού τετραγώνου
Ανάποδη όψη κεντητού τετραγώνου
Ταυτότητα Αντικειμένου
Αριθμός Ταυτότητας Αντικειμένου (ΑΤΑ)
7408/18
Όνομα αντικειμένου
πουκάμισο
Άλλο / Τοπικό όνομα
βιζάνο κουσούλι
Τυπολογία
φορεσιά με καβάδι
Χρόνος κατασκευής
τέλη 19ου αι. - 20ος αι.
Μέρος συνόλου
Όχι
Φυσική Περιγραφή
Περιγραφή
Βιζάνο κουσούλι, κεντημένο πουκάμισο δηλαδή, με ιδιότυπο κέντημα στον ποδόγυρο. Φτιαγμένο από μάλλινα νήματα με ανεβατή ψαθωτή βελονιά, σχηματίζει από δύο μεγάλα τετράγωνα σε κάθε όψη που φαντάζουν σαν μικρά χαλιά. Η φορεσιά, που παίρνει τ' όνομά της από την Επισκοπή, συνηθιζόταν και σε άλλα δέκα περίπου μικρότερα χωριά Β.Α. της Νάουσας. Το πουκάμισο, από αργαλίσιο βαμβακερό πανί στο φυσικό του χρώμα, είναι φτιαγμένο από ένα φύλλο μπρος-πίσω, τη "μάνα", πλάτους 38εκ. Δύο λόξες σε κάθε πλευρά προσθέτουν 57εκ. και 53εκ. στο φάρδος του ποδόγυρου. Ανάμεσα στις λόξες και τη μασχάλη παρεμβάλλεται κομμάτι τριγωνικού πανιού, πολύ μικρό δεξιά, αρκετά μεγάλο αριστερά. Τα ίσια και φαρδιά δίφυλλα μανίκια ενώνονται κάθετα με τον κορμό. Τα άνισα φύλλα τους έχουν κεντητή ένωση μπροστά
ενώ την κάτω ραφή τους συνοδεύει ως το ίδιο ύψος υπόλευκο γαζί. Στη "μάνα" έχει κοπεί στρογγυλή λαιμόκοψη, με ραμμένο μικρό, όρθιο γιακαδάκι, και μπροστινό βαθύ, κατακόρυφο άνοιγμα (37εκ.). Το γιακαδάκι και το άνοιγμα, όπως τα μανίκια και ο ποδόγυρος, είναι ρελιασμένα με κόκκινο κορδόνι στερεωμένο με λευκή κλωστή. Στον ποδόγυρο, στο τελείωμα των πλαϊνών ραφών, το κορδόνι σχηματίζει μικρό, επίρραπτο κύκλο. Η κεντητή ένωση στις ραφές της "μάνας" διχοτομεί τα φαρδιά, κεντητά τετράγωνα (32x28εκ.), δημιουργώντας δυο συμμετρικές, κατακόρυφες ζώνες, ενώ η στενή λωρίδα της μπορντούρας επαναλαμβάνεται ψηλότερα, φτιάχνοντας χαμηλή, οριζόντια ταινία. Σε καθεμία από τις δυο κατακόρυφες ζώνες, διακρίνονται τρεις κατακόρυφες σειρές με το ίδιο σταυρόσχημο μοτίβο που κλείνει μικρό ρόμβο στο κέντρο του. Ωστόσο, στην κεντρική σειρά το μοτίβο οπισθοχωρεί, σπρωγμένο από άλλο, μικρότερο: γλάστρα σε σχήμα μικρής βάρκας, φιλοξενεί δέντρο(;) με ανυψωμένα κλαδιά. Στο κόκκινο κέντημα, το μαύρο χρώμα φτιάχνει τα περιγράμματα που τονίζονται από ακέντητο πανί. Την πολυχρωμία δημιουργούν κίτρινα, λαδοπράσινα, μωβ, λιλά και γαλάζια νήματα. Στενή κεντητή ταινία κάτω από τα τετράγωνα περιτρέχει τον ποδόγυρο και συνοδεύεται, ανάμεσά τους, από λεπτές σταυροβελονιές. Διπλό υπόλευκο γαζί πλαισιώνει τις πλαϊνές ραφές που ενώνουν τις λόξες. Το κέντημα στα μανίκια (5εκ.), κόκκινο και μαύρο με ελάχιστές, κίτρινες πινελιές, εμφανίζει μεγάλα λουλούδια πάνω από ταινία με ζιγκ-ζαγκ. Ζιγκ-ζαγκ με βυσσινί κλωστή στολίζει το γιακαδάκι που γεμίζει με μικρά, δαντελωτά τρίγωνα. Μ' αυτό το καφεπράσινο χρώμα έχει σχεδιαστεί μικρό, γεωμετρικό σχήμα κάτω από το γιακά, στις δυο πλευρές του μπροστινού ανοίγματος. Στην αριστερή του πλευρά, το κορδόνι σχηματίζει θηλιά. Το μπροστινό άνοιγμα συνοδεύει διπλό, υπόλευκο γαζί.
Διάκοσμος & Μοτίβα
Διάκοσμος
γεωμετρικός διάκοσμος
Μοτίβα / Θέματα διακόσμου
-
Διάκοσμος
σχηματοποιημένος φυτικός διάκοσμος
Μοτίβα / Θέματα διακόσμου
λουλούδια, δέντρο ζωής(;)
Ύψος
1.370
Πλάτος
0.950
Κατασκευή
Κατασκευαστής / Δημιουργός
οι ίδιες οι γυναίκες
Χρόνος κατασκευής
τέλη 19ου αι. - 20ος αι.
Τόπος κατασκευής (Χώρα | Γεωγραφικό Διαμέρισμα | Νομός & Ευρύτερη περιοχή)
Ελλάδα | Μακεδονία | Ημαθίας
Επισκοπή
Υλικά
βαμβάκι
κορδόνι βαμβακερό
μάλλινη κλωστή
Τεχνικές
κέντημα, ανεβατή ψαθωτή
κέντημα, γαζί
κέντημα μετρητό, σταυροβελονιά διπλή
υφαντό
Χρήση
Χρήστης
γυναίκα
Κοινωνική ηλικία
παντρεμένη
Περίσταση χρήσης
γιορτινό
Χρόνος χρήσης
τέλη 19ου αι. - αρχές 20ού αι.
Τόπος χρήσης (Χώρα | Γεωγραφικό Διαμέρισμα | Νομός & Ευρύτερη περιοχή)
Ελλάδα | Μακεδονία | Ημαθίας
Επισκοπή
Απόκτηση
Τρόπος απόκτησης
Αγορά
Πιθανή χρονολογία πρόσκτησης
23/2/1972
Τεκμηρίωση
Βιβλιογραφικές πηγές έρευνας
Γουήλ-Μπαδιεριτάκη, Α. 1980, Το παραδοσιακό πουκάμισο της ηπειρωτικής Ελλάδας, Αθήνα.
Χατζημιχάλη, Α. 1983, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το καβάδι Β΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Άδεια χρήσης εικόνων

Χρησιμοποιήστε το αρχείο ή την εικόνα προεπισκόπησης σύμφωνα με την άδεια χρήσης:
CC BY-NC-ND 4.0

Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση-Όχι Παράγωγα Έργα