μαντίλι κεφαλής 8535/2

Κάρπα ή πεσκίρι, βαμβακερό, κεντητό μαντίλι, εξάρτημα της κουκούντας, κεφαλοκάλυμμα της παεζάνας

Λεπτομέρεια κεντητού διακόσμου στη γωνία: μεγάλο κλωνάρι με το διαγώνιο κόκκινο κλωνάρι

Λεπτομέρεια κεντητού, περιφερειακού διακόσμου με μιτούνι

Λεπτομέρεια κεντητού διακόσμου στη γωνία: μικρό κλωνάρι

Ταυτότητα Αντικειμένου

Αριθμός Ταυτότητας Αντικειμένου (ΑΤΑ)

8535/2

Όνομα αντικειμένου

μαντίλι κεφαλής

Άλλο / Τοπικό όνομα

πεσκίρι ή κάρπα

Τυπολογία

χωρικό, φορεσιά με καβάδι

Χρόνος κατασκευής

αρχές 20ού αι.

Μέρος συνόλου

Όχι

Φυσική Περιγραφή

Περιγραφή

Πεσκίρι ή κάρπα, τετράγωνο, δίφυλλο, βαμβακερό, υφαντό μαντίλι, εξάρτημα της κουκούντας, όπως λέγεται το κεφαλοκάλυμμα της παεζάνας, της γιορτινής φορεσιάς του Ασβεστοχωρίου. Διπλώνεται σχεδόν τριγωνικά και διευθετείται στο κεφάλι, όπου στερεώνεται στο ύψος του μετώπου με το τσουμπέρι (κεντητή ταινία). Υφαίνεται και κεντιέται από τις ίδιες τις γυναίκες. Είναι διακοσμημένο με κέντημα με φουσκωτή βελονιά με θηλιές (συναντάται μόνο στο πουκάμισο της παεζάνας και στα Δωδεκάνησα) από χρυσοκάστανη φλος κλωστή. Στη μία γωνία σχηματίζεται το μεγάλο κλωνάρι, μεγάλο τετράγωνο που στη διαγώνιό του φέρει το κόκκινο κλωνάρι, σχηματοποιημένο κλωνάρι από σκούρα ροζ φλος κλωστή. Στις πλευρές, από το τετράγωνο προς τις πλαϊνές γωνίες γίνεται το μιτούνι, ταινιόσχημο θέμα με τις ίδιες κλωστές, που καταλήγει στα μικρά κλωνάρια, μικρότερα τετράγωνα που

κοσμούν τις πλαϊνές προς το μεγάλο κλωνάρι γωνίες. Το μιτούνι συνεχίζεται στις υπόλοιπες δύο πλευρές και σταματά λίγο πριν την τέταρτη γωνία, που μένει ακέντητη. Εσωτερικά από αυτήν συνήθως υπάρχει κεντητό στρογγυλό μοτίβο, το τσουτσούλι, που παίρνει το όνομά του από το ομώνυμο εξάρτημα του κεφαλοκαλύμματος πάνω στο οποίο τοποθετείται. Το τσουτσούλι πιθανότατα υπήρχε και εδώ αλλά φθάρηκε, καθώς στη θέση του υπάρχει πρόσθετο, επίρραπτο, λευκό, μαλλοβάμβακο ύφασμα, διακοσμημένο με ενυφασμένα, γεωμετρικά μοτίβα. Από τις τρεις κεντημένες γωνίες συνήθως κρέμονται τα φούντι, κρόσσια από μεταξωτές και χρυσές κλωστές. Πλέον σώζονται μόνο υπολείμματα αυτών. Τέλος, το πεσκίρι είναι ολόγυρα ρελιασμένο με σκούρα ροζ κλωστή.

Διαβάστε περισσότερα

Διάκοσμος & Μοτίβα

Διάκοσμος

γεωμετρικός διάκοσμος

Μοτίβα / Θέματα διακόσμου

μεγάλο και μικρό κλωνάρι, μιτούνι

Διάκοσμος

σχηματοποιημένος φυτικός διάκοσμος

Μοτίβα / Θέματα διακόσμου

κόκκινο κλωνάρι

Πλάτος

0.700

Μήκος

1.010

Κατασκευή

Κατασκευαστής / Δημιουργός

οι ίδιες οι γυναίκες

Χρόνος κατασκευής

αρχές 20ού αι.

Τόπος κατασκευής (Χώρα | Γεωγραφικό Διαμέρισμα | Νομός & Ευρύτερη περιοχή)

Ελλάδα | Μακεδονία | Θεσσαλονίκης

Ασβεστοχώρι

Υλικά

βαμβάκι

μαλλοβάμβακο

φλος κλωστή

Τεχνικές

ενυφασμένη

επίρραπτη

κέντημα, φουσκωτή

υφαντό

υφαντό βιομηχανικό

Χρήση

Χρήστης

γυναίκα

Περίσταση χρήσης

γιορτινό

Χρόνος χρήσης

αρχές 20ού αι.

Τόπος χρήσης (Χώρα | Γεωγραφικό Διαμέρισμα | Νομός & Ευρύτερη περιοχή)

Ελλάδα | Μακεδονία | Θεσσαλονίκης

Ασβεστοχώρι

Απόκτηση

Τρόπος απόκτησης

Δωρέα

Συλλέκτης

Παπαντωνίου Ιωάννα

Πιθανή χρονολογία πρόσκτησης

28/6/1973

Τεκμηρίωση

Βιβλιογραφικές πηγές έρευνας

Παπαντωνίου, Ι. 1974, "Φορεσιές της Μακεδονίας", Μακεδονική Ζωή 96: 24-31.

Παπαντωνίου, Ι. 1992, Μακεδονικές φορεσιές, Ναύπλιο, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα.

Χατζημιχάλη, Α. 1948-1954, Ελληνικαί εθνικαί ενδυμασίαι Α΄-Β΄, Αθήνα.

Χατζημιχάλη, Α. 1983, Λαϊκή Φορεσιά. Οι φορεσιές με το καβάδι Β΄, (επιμ. Γιανναρά-Ιωάννου, Τ.) Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη - Μέλισσα.

Άδεια χρήσης εικόνων

Χρησιμοποιήστε το αρχείο ή την εικόνα προεπισκόπησης σύμφωνα με την άδεια χρήσης:
CC BY-NC-ND 4.0

Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση-Όχι Παράγωγα Έργα